ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన మార్చి 2026లో జరిగిన కేంద్ర కేబినెట్ సమావేశంలో పలు కీలక నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు. జల్ జీవన్ మిషన్ను (JJM 2.0) ₹8.69 లక్షల కోట్ల వ్యయంతో 2028 వరకు పొడిగించారు. అలాగే, భారత్తో భూ సరిహద్దు పంచుకునే దేశాల (LBCs) నుండి వచ్చే విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడుల (FDI) నిబంధనలను సడలించారు. పశ్చిమ బెంగాల్ మరియు జార్ఖండ్లో రైల్వే మల్టీట్రాకింగ్ ప్రాజెక్టులు, నోయిడా అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయానికి రోడ్డు అనుసంధాన ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం లభించింది.
మార్చి 2026లో కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక మౌలిక సదుపాయాలు మరియు ఆర్థిక సంస్కరణలను ప్రకటించింది. ఇందులో ప్రధానమైనది జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0. 2019లో ప్రారంభమైన ఈ పథకం లక్ష్యం ప్రతి గ్రామీణ ఇంటికి కుళాయి నీరు అందించడం. ఇప్పుడు దీనిని 2028 వరకు పొడిగించారు. కేవలం పైపులు వేయడమే కాకుండా, నీటి నిర్వహణ మరియు స్థిరమైన సరఫరాపై ఈ దశలో దృష్టి పెడతారు. దీని కోసం కేంద్రం అదనంగా ₹1.51 లక్షల కోట్లను కేటాయించింది.
ఆర్థిక రంగంలో, ప్రెస్ నోట్ 3 (2020) నిబంధనలను సవరించారు. గతంలో భారత్తో భూ సరిహద్దు పంచుకునే దేశాల పెట్టుబడులకు ప్రభుత్వ అనుమతి తప్పనిసరిగా ఉండేది. ఇప్పుడు 10% లోపు ఉండే నాన్-కంట్రోలింగ్ పెట్టుబడులకు ఆటోమేటిక్ రూట్ ద్వారా అనుమతి ఇచ్చారు. ఇది ముఖ్యంగా ఎలక్ట్రానిక్స్ మరియు సోలార్ రంగాల్లో పెట్టుబడులను ప్రోత్సహిస్తుంది.
మౌలిక సదుపాయాల పరంగా, పశ్చిమ బెంగాల్ మరియు జార్ఖండ్లో బొగ్గు రవాణా సులభతరం చేసేందుకు ₹4,474 కోట్లతో రైల్వే లైన్ల విస్తరణకు ఆమోదం తెలిపారు. అలాగే, తమిళనాడులోని కల్పక్కంలో ఉన్న 500 MW ప్రోటోటైప్ ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్ (PFBR) త్వరలో పనిచేయడం ప్రారంభిస్తుంది. ఇది భారతదేశపు మూడు దశల అణు కార్యక్రమాలలో రెండో దశకు నాంది పలుకుతుంది.
1.జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0 యొక్క కొత్త గడువు ఏమిటి?
A) 2025
B) 2027
C) 2028
D) 2030
Answer: C
2.సవరించిన FDI విధానం ప్రకారం, సరిహద్దు దేశాల నుండి ఎంత శాతం వరకు ఆటోమేటిక్ అనుమతి ఉంది?
A) 5%
B) 10%
C) 20%
D) 25%
Answer: B
3.కల్పక్కం PFBR రియాక్టర్ను నిర్మిస్తున్న సంస్థ ఏది?
A) NPCIL
B) BHAVINI
C) DRDO
D) ISRO
Answer: B
4.జల్ జీవన్ మిషన్ను అమలు చేసే మంత్రిత్వ శాఖ ఏది?
A) గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ
B) జలశక్తి మంత్రిత్వ శాఖ
C) వ్యవసాయ శాఖ
D) హోం శాఖ
Answer: B
5.క్రిటికాలిటీ (Criticality) అనే పదం దేనికి సంబంధించింది?
A) క్షిపణి ప్రయోగం
B) అణు రియాక్టర్ పనితీరు
C) ఆర్థిక మాంద్యం
D) వాతావరణ మార్పు
Answer: B
ప్రశ్న: జల్ జీవన్ మిషన్ (JJM) గురించి సరైనది ఏది?
జవాబు: ప్రకటన 1 సరైనది.
ప్రకటన 2 తప్పు (ఇది కేంద్ర మరియు రాష్ట్రాల ఉమ్మడి నిధులతో నడిచే Centrally Sponsored Scheme).
విద్యార్థులు FDI నిబంధనలు అన్ని దేశాలకు మారాయని అనుకుంటారు. కానీ, ఈ 10% సడలింపు కేవలం భారత్తో భూ సరిహద్దు పంచుకునే దేశాలకు (Land Bordering Countries) మాత్రమే వర్తిస్తుంది.
పరీక్షల్లో "Press Note 3" మరియు "Three-Stage Nuclear Program" గురించి తరచుగా అడుగుతారు. ఈ రెండింటిపై స్టాటిక్ నోట్స్ కూడా సిద్ధం చేసుకోండి.