Udyo Logo

Udyo

Get the Udyo Mobile App

Sign in to save your progress and access all features.

అరవళ్లి కొండల సంరక్షణ: నిపుణుల కమిటీ ఏర్పాటుకు సుప్రీంకోర్టు ఆదేశం

మార్చి 2026లో సుప్రీంకోర్టు పర్యావరణ, అటవీ మరియు వాతావరణ మార్పు మంత్రిత్వ శాఖను (MoEFCC) మరియు ఇతర సంస్థలను అరవళ్లి కొండల సంరక్షణ కోసం నిపుణుల కమిటీ ఏర్పాటుకు పేర్లు సూచించాలని ఆదేశించింది. అక్రమ గనులు, అటవీ వినాశనం, నిర్మాణాల వల్ల ఈ ప్రాంతం దెబ్బతింటోంది. ఈ కమిటీ పర్యావరణ నష్టాన్ని అధ్యయనం చేసి సంరక్షణ చర్యలను సూచిస్తుంది.

మార్చి 2026లో సుప్రీంకోర్టు పర్యావరణ, అటవీ మరియు వాతావరణ మార్పు మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC)తో పాటు ఇతర సంస్థలకు అరవళ్లి కొండల పరిస్థితిపై నిపుణుల కమిటీ ఏర్పాటు చేయాలని సూచించింది.

ఈ విషయం వార్తల్లోకి రావడానికి ప్రధాన కారణం పర్యావరణ నష్టం. అక్రమ గనులు, నిర్మాణాలు, అటవీ వినాశనం వల్ల ఈ ప్రాంతం తీవ్రంగా దెబ్బతింటోంది.

అరవళ్లి కొండలు ఈ రాష్ట్రాలలో ఉన్నాయి:

  • గుజరాత్
  • రాజస్థాన్
  • హర్యానా
  • ఢిల్లీ

ఇవి ప్రపంచంలోని అత్యంత పాత పర్వత శ్రేణుల్లో ఒకటి. థార్ ఎడారి విస్తరణను అడ్డుకోవడంలో ముఖ్య పాత్ర పోషిస్తాయి.

2009లో సుప్రీంకోర్టు ఈ ప్రాంతంలో గనులపై నిషేధం విధించింది. అయినప్పటికీ అక్రమ కార్యకలాపాలు కొనసాగుతున్నాయి.

నిపుణుల కమిటీ:

  • పర్యావరణ నష్టాన్ని పరిశీలిస్తుంది
  • సంరక్షణ చర్యలను సూచిస్తుంది
  • నియంత్రణ విధానాలను సూచిస్తుంది

ఈ కేసు పర్యావరణ పరిరక్షణలో న్యాయవ్యవస్థ పాత్రను చూపిస్తుంది.

🔑 Key Points

  • 2026లో సుప్రీంకోర్టు కమిటీ ఆదేశం
  • అరవళ్లి సంరక్షణపై దృష్టి
  • MoEFCC కీలక పాత్ర
  • అక్రమ గనులు ప్రధాన సమస్య
  • ఎడారి విస్తరణను అడ్డుకుంటుంది
  • 4 రాష్ట్రాలలో విస్తరణ
  • పాత పర్వత శ్రేణి
  • Article 21తో సంబంధం

🧠 Concept Link (Very Important)

  • Article 21 జీవన హక్కులో శుభ్రమైన పర్యావరణం కూడా భాగం
  • Sustainable Development అంటే అభివృద్ధి + పర్యావరణ సమతుల్యత
  • Ecosystem services: మట్టి సంరక్షణ, వాతావరణ నియంత్రణ
  • Desertification అంటే భూమి నాశనం
  • Biodiversity అంటే జీవ వైవిధ్యం
  • Judicial Activism పర్యావరణ రక్షణలో ముఖ్యమైనది

❓ Practice Questions (MCQ)

1.అరవళ్లి కొండలు ఏ రాష్ట్రాలలో ఉన్నాయి? A) కేవలం రాజస్థాన్
B) గుజరాత్, రాజస్థాన్, హర్యానా, ఢిల్లీ
C) మధ్యప్రదేశ్, గుజరాత్
D) పంజాబ్, హర్యానా

Answer: B

2.అరవళ్లి ప్రధానంగా ఏ పని చేస్తుంది? A) వరద నియంత్రణ
B) ఎడారి విస్తరణ
C) ఎడారి విస్తరణను అడ్డుకోవడం
D) నదుల నిర్మాణం

Answer: C

3.గనులపై నిషేధం ఎప్పుడు విధించారు? A) 2005
B) 2009
C) 2015
D) 2020

Answer: B

4.పర్యావరణానికి సంబంధించిన మంత్రిత్వ శాఖ ఏది? A) హోం మంత్రిత్వ శాఖ
B) ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ
C) MoEFCC
D) వ్యవసాయ మంత్రిత్వ శాఖ

Answer: C

5.అరవళ్లి పర్వత శ్రేణి ఏ రకమైనది? A) యువ పర్వతాలు
B) అగ్నిపర్వతాలు
C) పాత పర్వతాలు
D) బ్లాక్ పర్వతాలు

Answer: C

📜 Previous Year Question (Similar Type)

1. థార్ ఎడారిని అడ్డుకునే పర్వత శ్రేణి ఏది?

Answer: అరవళ్లి

2. పర్యావరణ రక్షణకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ ఆర్టికల్ ఏది?

Answer: Article 21

⚠️ Examiner Trap

విద్యార్థులు అరవళ్లిని హిమాలయాలతో గందరగోళం పడుతారు. అరవళ్లి పాతది, హిమాలయాలు కొత్తవి.

🧭 Exam Tip

భూగోళ శాస్త్రం + పర్యావరణ ప్రాముఖ్యత + సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయాలపై ప్రశ్నలు వస్తాయి.

🏷️ Topics Covered

  • అరవళ్లి కొండలు
  • సుప్రీంకోర్టు
  • MoEFCC
  • ఎడారి విస్తరణ
  • జీవ వైవిధ్యం
  • పర్యావరణ పరిరక్షణ
  • గనుల నిషేధం
  • Sustainable Development