మహిళలకు లోక్సభ మరియు రాష్ట్ర అసెంబ్లీలలో 33% రిజర్వేషన్ కల్పించే మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లు అమలుపై మళ్లీ చర్చ మొదలైంది. ఈ బిల్లు 2023లో ఆమోదించబడినప్పటికీ, దీని అమలు తదుపరి జనగణన మరియు నియోజకవర్గాల పునర్విభజన (Delimitation) తరువాత మాత్రమే జరుగుతుంది. అందువల్ల ఈ రిజర్వేషన్ 2029 సాధారణ ఎన్నికల నాటికి అమల్లోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది. ఈ ఆలస్యం పై రాజకీయ పార్టీల మధ్య చర్చలు జరుగుతున్నాయి.
ఈ అంశం ఏప్రిల్ 2026లో మళ్లీ వార్తల్లో నిలిచింది. ప్రభుత్వం ప్రత్యేక పార్లమెంట్ సమావేశం సందర్భంగా మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లుపై అమలు కాలక్రమాన్ని ప్రస్తావించింది.
ఈ బిల్లు సెప్టెంబర్ 2023లో 106వ రాజ్యాంగ సవరణగా ఆమోదించబడింది. ఇది లోక్సభ మరియు రాష్ట్ర అసెంబ్లీలలో మహిళలకు 33% రిజర్వేషన్ కల్పిస్తుంది. అయితే, ఈ రిజర్వేషన్ వెంటనే అమల్లోకి రాదు.
డిలిమిటేషన్ అంటే జనాభా ఆధారంగా నియోజకవర్గాల సరిహద్దులను మార్చడం. ఇది 2026 తర్వాత జరిగే జనగణన తరువాత జరుగుతుంది.
అందువల్ల, ఈ రిజర్వేషన్ 2029 సాధారణ ఎన్నికల సమయంలో అమల్లోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది.
1. మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లు ఎంత శాతం రిజర్వేషన్ ఇస్తుంది?
A) 25%
B) 33%
C) 50%
D) 40%
Answer: B
2. ఈ బిల్లు ఏ రాజ్యాంగ సవరణగా ఆమోదించబడింది?
A) 101వ
B) 103వ
C) 106వ
D) 108వ
Answer: C
3. ఈ బిల్లుకు అమలు ఆధారపడేది ఏపై?
A) సుప్రీంకోర్టు
B) రాష్ట్రాలు
C) జనగణన మరియు డిలిమిటేషన్
D) ఎన్నికల సంఘం
Answer: C
4. మహిళా రిజర్వేషన్ కోసం ఏ ఆర్టికల్స్ చేర్చబడ్డాయి?
A) 330A, 332A
B) 340, 341
C) 350A, 351
D) 360, 361
Answer: A
5. డిలిమిటేషన్ అంటే ఏమిటి?
A) పన్నులు
B) న్యాయ వ్యవస్థ
C) నియోజకవర్గాల పునర్విభజన
D) రక్షణ
Answer: C
1. డిలిమిటేషన్ ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
Answer: జనాభా ఆధారంగా నియోజకవర్గాల పునర్విభజన
2. రాజ్యాంగ సవరణ ఏ ఆర్టికల్లో ఉంది?
Answer: ఆర్టికల్ 368
బిల్లు ఆమోదం పొందిన వెంటనే అమలు అవుతుందని చాలామంది భావిస్తారు, కానీ అది జనగణనపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
సవరణ సంఖ్య, అమలు షరతులు, కొత్త ఆర్టికల్స్ పై ప్రశ్నలు వస్తాయి.
మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లు,
106వ సవరణ, డిలిమిటేషన్,
జనగణన, లోక్సభ,
రాజ్యాంగం,
ఆర్టికల్స్ 330A,
332A,
లింగ సమానత్వం,
పార్లమెంట్