ఏప్రిల్ 24, 2026న భూటాన్లోని థింపూలో బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) యొక్క 'ప్రాజెక్ట్ దంతక్' తన 66వ రైజింగ్ డేను (వ్యవస్థాపక దినోత్సవం) ఘనంగా జరుపుకుంది. 1961లో ప్రారంభమైన ఈ ప్రాజెక్ట్, భూటాన్లో 1500 కి.మీ పైగా రహదారులు, విమానాశ్రయాలు నిర్మించి ఆ దేశ సామాజిక, ఆర్థిక అభివృద్ధికి కీలకంగా మారింది. ఈ కార్యక్రమం భారత్-భూటాన్ దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను మరియు రక్షణ సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేస్తుంది. రాబోయే పోటీ పరీక్షలలో రక్షణ, అంతర్జాతీయ సంబంధాల విభాగంలో దీనిపై ప్రశ్నలు అడిగే అవకాశం మెండుగా ఉంది.
బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) కు చెందిన 'ప్రాజెక్ట్ దంతక్' తన 66వ వ్యవస్థాపక దినోత్సవాన్ని (రైజింగ్ డే) ఘనంగా నిర్వహించుకుంది. ఈ సందర్భంగా క్విజ్ పోటీలు నిర్వహించి, విధి నిర్వహణలో ప్రాణాలు అర్పించిన అమరవీరులకు నివాళులు అర్పించారు.
ఈ వేడుకలు ఏప్రిల్ 24, 2026 న భూటాన్ రాజధాని థింపూ నగరంలో జరిగాయి.
వ్యూహాత్మకంగా చైనా సరిహద్దులకు సమీపంలో ఉన్న భూటాన్లో మౌలిక సదుపాయాలు అభివృద్ధి చేయడం భారతదేశ భద్రతకు అత్యంత కీలకం. ఇది రెండు దేశాల మధ్య వాణిజ్యం, కనెక్టివిటీని మెరుగుపరుస్తుంది. 'నైబర్హుడ్ ఫస్ట్' (పొరుగు దేశాలకు ప్రాధాన్యం) విధానం కింద ఇది చాలా ముఖ్యమైన అంశం.
భవిష్యత్తులో నంగ్లామ్-దేవతంగ్ మరియు సమ్రాంగ్-జోమోత్సాంగ్ఖ ప్రాంతాల్లో కొత్త రోడ్లు మరియు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను ప్రాజెక్ట్ దంతక్ అభివృద్ధి చేయనుంది. ఈ నిర్మాణాలు భూటాన్ ఆర్థిక ప్రగతికి ఊతం ఇస్తాయి.
Core Concept: బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO)
Q1. భూటాన్లో మౌలిక సదుపాయాలను అభివృద్ధి చేయడానికి BRO నిర్వహిస్తున్న ప్రాజెక్ట్ పేరు ఏమిటి?
A) ప్రాజెక్ట్ బీకన్
B) ప్రాజెక్ట్ దంతక్
C) ప్రాజెక్ట్ సంపర్క్
D) ప్రాజెక్ట్ యోజక్
Answer: B
Explanation: ప్రాజెక్ట్ దంతక్ 1961లో ప్రారంభమై భూటాన్లో రహదారులు, విమానాశ్రయాలను నిర్మిస్తోంది.
Q2. ఏప్రిల్ 24, 2026 న ప్రాజెక్ట్ దంతక్ ఎన్నో రైజింగ్ డే వేడుకలను జరుపుకుంది?
A) 60వ
B) 65వ
C) 66వ
D) 70వ
Answer: C
Explanation: 1961 ఏప్రిల్లో స్థాపించబడిన ఈ ప్రాజెక్ట్ 2026 నాటికి తన 66వ రైజింగ్ డేను పూర్తి చేసుకుంది.
Q3. బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) ఏ మంత్రిత్వ శాఖ కింద పనిచేస్తుంది?
A) హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ
B) విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ
C) రోడ్డు రవాణా మరియు రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ
D) రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ
Answer: D
Explanation: మౌలిక సదుపాయాల విభాగమైన BRO పూర్తిగా భారత రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది.
Q4. ప్రాజెక్ట్ దంతక్ కింద నిర్మించబడిన అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం ఏది?
A) పారో అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం
B) త్రిభువన్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం
C) పోఖారా విమానాశ్రయం
D) మత్తల రాజపక్స విమానాశ్రయం
Answer: A
Explanation: భూటాన్లోని పారో మరియు యోంగ్ఫులా విమానాశ్రయాలను BRO సంస్థే నిర్మించింది.
Q5. సామ్డ్రప్ జోంగ్ఖార్-త్రాషిగాంగ్ రహదారి పొడవు ఎంత, దీనిని డబుల్ లేనింగ్ చేస్తున్నారు?
A) 100 కి.మీ
B) 150 కి.మీ
C) 168 కి.మీ
D) 200 కి.మీ
Answer: C
Explanation: భూటాన్లో కనెక్టివిటీని మరింత పెంచడానికి 168 కి.మీ పొడవైన ఈ రహదారిని డబుల్ లేన్ చేస్తున్నారు.
Q6. ప్రాజెక్ట్ దంతక్ ద్వారా నిర్మించిన తూర్పు-పశ్చిమ హైవే ఏ రెండు నగరాలను కలుపుతుంది?
A) పారో - పునఖా
B) త్రాషిగాంగ్ - థింపూ
C) హా - జకార్
D) వాంగ్డ్యూ - గెలేఫు
Answer: B
Explanation: ఇది వ్యూహాత్మకంగా అత్యంత కీలకమైన త్రాషిగాంగ్ మరియు థింపూ నగరాల మధ్య రవాణా మార్గం.
PYQ 1:
బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) కి సంబంధించి కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:
1. ఇది కేవలం భారతదేశ సరిహద్దుల్లో మాత్రమే రహదారులను నిర్మిస్తుంది.
2. భూటాన్లో 'ప్రాజెక్ట్ దంతక్' ద్వారా మౌలిక సదుపాయాలు కల్పిస్తోంది.
వీటిలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
A) 1 మాత్రమే
B) 2 మాత్రమే
C) 1 మరియు 2
D) ఏదీ కాదు
Answer: B) 2 మాత్రమే
Explanation: BRO భారతదేశంతో పాటు భూటాన్, ఆఫ్ఘనిస్తాన్, మయన్మార్ వంటి మిత్ర దేశాలలో కూడా ప్రాజెక్టులను చేపడుతుంది. ప్రాజెక్ట్ దంతక్ భూటాన్లో నడుస్తోంది.
PYQ 2:
Assertion (A): భారతదేశం భూటాన్లో ప్రాజెక్ట్ దంతక్ ద్వారా రోడ్లు, విమానాశ్రయాలను నిర్మిస్తోంది.
Reason (R): భారత నైబర్హుడ్ ఫస్ట్ పాలసీ కింద, మిత్ర దేశాలతో రక్షణ మరియు ఆర్థిక సంబంధాలను బలోపేతం చేయడం ప్రధాన లక్ష్యం.
A) A మరియు R రెండూ సరైనవి, మరియు R సరైన వివరణ ఇస్తుంది.
B) A మరియు R రెండూ సరైనవి, కానీ R సరైన వివరణ కాదు.
C) A సరైనది కానీ R తప్పు.
D) A తప్పు కానీ R సరైనది.
Answer: A) A మరియు R రెండూ సరైనవి, మరియు R సరైన వివరణ ఇస్తుంది.
Explanation: భూటాన్లో మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి నేరుగా భారతదేశ పొరుగు దేశాల మొదటి విధానానికి (Neighbourhood First Policy) మరియు రక్షణ ప్రయోజనాలకు అనుసంధానించబడింది.
Question: 'భారతదేశం-భూటాన్ ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను బలోపేతం చేయడంలో బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) పాత్రను విశ్లేషించండి. ప్రాజెక్ట్ దంతక్ సాధించిన విజయాలను హైలైట్ చేయండి.' (250 పదాలు)
UPSC Prelims లో 'ప్రాజెక్ట్ దంతక్' ఏ దేశానికి సంబంధించినది అని నేరుగా అడగవచ్చు. Mains లో IR (అంతర్జాతీయ సంబంధాలు) లేదా GS-3 (భద్రత మరియు సరిహద్దు నిర్వహణ) విభాగంలో భారత్-భూటాన్ సంబంధాల గురించి అడిగినప్పుడు, ఒక పాయింట్గా ఈ ప్రాజెక్ట్ దంతక్ గురించి కచ్చితంగా ప్రస్తావించండి. ఎక్స్ట్రా మార్కులు వస్తాయి.