జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) నూతన చైర్‌పర్సన్‌గా డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ నియామకం

What Happened

2026 జూన్ 17న, కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ (ACC) జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) నూతన చైర్‌పర్సన్ మరియు ముగ్గురు సభ్యుల నియామకానికి అధికారిక ఆమోదం తెలిపింది. ఐఐఎం కోల్‌కతా మాజీ డైరెక్టర్ డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ చైర్‌పర్సన్‌గా ఎంపికయ్యారు. దేశవ్యాప్తంగా ప్రభుత్వ గణాంకాల సేకరణ పద్ధతులను నిర్దేశించే అత్యున్నత సంస్థగా NSC పనిచేస్తుంది.

When & Where

ఈ నియామకాలకు సంబంధించిన ప్రకటన జూన్ 17, 2026 న న్యూఢిల్లీ కేంద్రంగా ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో (PIB) ద్వారా వెలువడింది. జాతీయ స్థాయిలో విధాన నిర్ణయాలను మరియు ఆర్థిక అంచనాలను ప్రభావితం చేసే కేంద్ర గణాంక వ్యవస్థకు ఈ నియామకాలు వర్తిస్తాయి.

Who Is Involved

• కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ (ACC): కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని అత్యున్నత నియామకాలను ఆమోదించిన ప్రధాన సంస్థ.
• డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ: NSC నూతన చైర్‌పర్సన్ (IIM-కోల్‌కతా మాజీ డైరెక్టర్).
• ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్: నూతన సభ్యుడు (IIM బెంగళూరు ప్రొఫెసర్).
• సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్: నూతన సభ్యుడు (1987 బ్యాచ్‌కు చెందిన రిటైర్డ్ ఇండియన్ స్టాటిస్టికల్ సర్వీస్ అధికారి).
• డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్: నూతన సభ్యుడు (చెన్నై మ్యాథమెటికల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ డైరెక్టర్).
• నీతి ఆయోగ్ సీఈఓ: ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడు.
• MoSPI కార్యదర్శి: ఈ కమిషన్‌కు అధికారిక సెక్రటరీ.

How It Works

1. విధాన రూపకల్పన: జాతీయ గణాంక వ్యవస్థకు సంబంధించిన విధానాలను, ప్రాధాన్యతలను NSC స్వతంత్రంగా నిర్దేశిస్తుంది.
2. నాణ్యతా ప్రమాణాలు: వివిధ ప్రభుత్వ శాఖలు సేకరించే అధికారిక డేటాలో తప్పులు దొర్లకుండా, దేశవ్యాప్తంగా ఒకే రకమైన కాన్సెప్ట్స్ మరియు డెఫినిషన్స్‌ను అమలు చేస్తుంది.
3. సమన్వయ యంత్రాంగం: కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖలు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు మరియు కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల మధ్య గణాంక డేటా సేకరణలో సమన్వయం తీసుకువస్తుంది.
4. గణాంక ఆడిట్: ప్రభుత్వ ఏజెన్సీలు తయారు చేసిన రిపోర్టులు మరియు లెక్కలను ఆడిట్ చేసి, మెరుగైన పనితీరు కోసం సిఫార్సులు చేస్తుంది.

Why It Matters

• విధానపరమైన ప్రాముఖ్యత: పేదరికం, నిరుద్యోగం, జాతీయ ఆదాయం వంటి అంశాల అంచనా కచ్చితమైన డేటా పైనే ఆధారపడి ఉంటుంది. పారదర్శకమైన డేటా ఉంటేనే ప్రభుత్వ పథకాలు సరైన లబ్ధిదారులకు చేరుతాయి.
• పరీక్షల కోణం: UPSC, APPSC, TSPSC వంటి పరీక్షలలో పాలిటీ (Governance Bodies) మరియు ఎకానమీ (National Income/Statistics) సబ్జెక్టుల్లో NSC కూర్పు, దాని విధులు చాలా ముఖ్యం.
• ప్రజా విశ్వాసం: ప్రభుత్వ డేటా ట్యాంపరింగ్‌కు గురికాకుండా స్వతంత్రంగా వ్యవహరించి, అధికారిక లెక్కలపై ప్రజల విశ్వాసాన్ని పెంచుతుంది.

Historical Background

• 2000: భారతీయ అధికారిక గణాంక వ్యవస్థను సమీక్షించడానికి డాక్టర్ సి. రంగరాజన్ నేతృత్వంలో ఒక ఉన్నత స్థాయి కమిషన్‌ను ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసింది.
• 2001: సి. రంగరాజన్ కమిషన్ తన నివేదికను సమర్పించి, జాతీయ గణాంక కమిషన్‌ను (NSC) ఒక నోడల్ మరియు స్వయంప్రతిపత్తి గల సంస్థగా స్థాపించాలని సిఫార్సు చేసింది.
• 2005 జూన్ 1: మంత్రివర్గ తీర్మానం ద్వారా భారత ప్రభుత్వం అధికారికంగా జాతీయ గణాంక కమిషన్‌ (NSC)ను ఏర్పాటు చేసింది.

Previous Related Events

• 2019: గణాంక వ్యవస్థను పటిష్టం చేసే చర్యల్లో భాగంగా, నేషనల్ శాంపిల్ సర్వే ఆఫీస్ (NSSO) మరియు సెంట్రల్ స్టాటిస్టిక్స్ ఆఫీస్ (CSO) లను విలీనం చేసి నేషనల్ స్టాటిస్టికల్ ఆఫీస్ (NSO) గా మార్చారు.
• 2020-21: కోవిడ్-19 మహమ్మారి కారణంగా దశాబ్దానికోసారి జరిగే జాతీయ జనగణన (Census) డేటా సేకరణ వాయిదా పడింది.
• డేటా నాణ్యతపై చర్చలు: ఇటీవల కాలంలో జీడీపీ (GDP) మరియు ఉపాధి డేటా లెక్కించే పద్ధతులపై జాతీయ, అంతర్జాతీయ స్థాయిలో చర్చలు జరగడంతో NSC స్వతంత్ర పర్యవేక్షణ అత్యవసరంగా మారింది.

Static GK Connection

• జాతీయ గణాంక దినోత్సవం: ప్రఖ్యాత భారతీయ గణాంకవేత్త పి.సి. మహలనోబిస్ (P.C. Mahalanobis) జయంతి సందర్భంగా ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 29న 'జాతీయ గణాంక దినోత్సవం' జరుపుకుంటారు.
• Collection of Statistics Act, 2008: భారతదేశంలో ఆర్థిక, జనాభా, సామాజిక, మరియు పర్యావరణ రంగాలకు సంబంధించి అధికారికంగా డేటా సేకరించడానికి ప్రభుత్వ ఏజెన్సీలకు ఈ చట్టం అధికారం కల్పిస్తుంది.

India & World Comparison

భారతదేశ గణాంక వ్యవస్థ ప్రపంచంలోనే అత్యంత విస్తృతమైనది మరియు సంక్లిష్టమైనది. అభివృద్ధి చెందిన దేశాలలోని స్టాటిస్టికల్ బ్యూరోల మాదిరిగానే (ఉదా: అమెరికాలోని బ్యూరో ఆఫ్ ఎకనామిక్ అనాలసిస్), మన జాతీయ గణాంక కమిషన్ కూడా ఐక్యరాజ్యసమితి గణాంక కమిషన్ (UN Statistical Commission) నిర్దేశించిన అంతర్జాతీయ మార్గదర్శకాలను పాటిస్తుంది.

Future Impact

• జనగణన మరియు ఏకీకృత సర్వేలు: రాబోయే జాతీయ జనగణన మరియు గృహ వినియోగ వ్యయ సర్వే (Household Consumer Expenditure Survey) నివేదికల వెల్లడిలో ఈ నూతన కమిషన్ పాత్ర నిర్ణయాత్మకంగా ఉంటుంది.
• డేటా అప్‌గ్రేడేషన్: బిగ్ డేటా అనలిటిక్స్, డిజిటల్ టెక్నాలజీ ఆధారంగా ప్రభుత్వ గణాంకాల సేకరణ పద్ధతులను మరింత ఆధునీకరిస్తారు.
• పారదర్శక విధానాలు: రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రం మధ్య డేటా పంచుకునే విధానంలో ఉండే లోపాలను సవరించి, విధాన నిర్ణయాలు వేగంగా జరిగేలా సిఫార్సులు అందజేస్తుంది.

---

🔑 Key Points for Revision

• నియామకం: 2026 జూన్ 17న జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) చైర్‌పర్సన్‌గా డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ నియామకం.
• ఆమోదించిన సంస్థ: ఈ నియామకాలను కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ (ACC) ఆమోదించింది.
• నూతన సభ్యులు: ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్, సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్, డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్.
• స్థాపన సంవత్సరం: NSC అనేది 2005 లో స్థాపించబడిన అత్యున్నత స్వయంప్రతిపత్తి (నోడల్) సంస్థ.
• కమిటీ సిఫార్సు: డాక్టర్ సి. రంగరాజన్ కమిషన్ (2000-2001) సిఫార్సుల మేరకు ఇది ఏర్పాటైంది. ⚠️ [SOURCE NEEDED]
• కూర్పు: NSC లో ఒక పార్ట్-టైమ్ చైర్‌పర్సన్ మరియు నలుగురు పార్ట్-టైమ్ సభ్యులు ఉంటారు.
• ప్రత్యేక సభ్యుడు: నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) సీఈఓ ఈ కమిషన్‌లో ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడిగా వ్యవహరిస్తారు.
• మంత్రిత్వ శాఖ: ఇది గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) కింద పనిచేస్తుంది.
• కార్యదర్శి: MoSPI సెక్రటరీ (చీఫ్ స్టాటిస్టిషియన్ ఆఫ్ ఇండియా) నేరుగా NSC కి కార్యదర్శిగా వ్యవహరిస్తారు.
• ముఖ్య విధి 1: జాతీయ గణాంక వ్యవస్థకు విధానాలు, ప్రాధాన్యతలు, మరియు ప్రమాణాలను రూపొందించడం.
• ముఖ్య విధి 2: దేశంలోని అధికారిక డేటా సేకరణలో పారదర్శకతను పెంచి ప్రజా విశ్వాసాన్ని చూరగొనడం.
• ముఖ్య విధి 3: కేంద్ర, రాష్ట్ర, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల మంత్రిత్వ శాఖల మధ్య డేటా సమన్వయం తీసుకురావడం.
• ఆడిట్ అధికారం: వివిధ శాఖల డేటా సేకరణ పద్ధతులను (Methodologies) ఈ కమిషన్ ఆడిట్ చేస్తుంది.
• పూర్వాశ్రమం: చైర్‌పర్సన్ డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ గతంలో ఐఐఎం కోల్‌కతా డైరెక్టర్‌గా సేవలందించారు.
• స్టాటిక్ జీకే: భారతదేశంలో జాతీయ గణాంక దినోత్సవం జూన్ 29న (పి.సి. మహలనోబిస్ జ్ఞాపకార్థం) జరుపుకుంటారు.

---

🧠 Concept Link (Static GK Deep Dive)

Core Concept: జాతీయ గణాంక కమిషన్ (National Statistical Commission - NSC)

• Definition: జాతీయ గణాంక కమిషన్ అనేది భారతదేశంలోని అధికారిక గణాంక వ్యవస్థలన్నింటినీ సమన్వయం చేస్తూ, వాటి ప్రమాణాలను మరియు విధానాలను పర్యవేక్షించే కేంద్ర ప్రభుత్వ నోడల్ సంస్థ.
• Constitutional / Legal Basis: ఇది రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థ కాదు. 2005 జూన్ 1వ తేదీ నాటి ప్రభుత్వ తీర్మానం (Executive Resolution) ద్వారా ఇది స్థాపించబడింది.
• Scientific / Economic Principle: సరైన డేటా (Evidence-based policy making) ఆధారంగానే ఆర్థిక విధానాలను, సంక్షేమ పథకాలను సమర్థవంతంగా అమలు చేయగలమనే సూత్రంపై ఇది పనిచేస్తుంది.
• How it connects to this event: డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ చైర్‌పర్సన్‌గా మరియు ఇతర ముగ్గురు సభ్యుల నియామకంతో NSC తన పూర్తి సామర్థ్యంతో పనిచేయడానికి సిద్ధమైంది.
• Origin & History: 2001లో సి. రంగరాజన్ కమిషన్ ఇచ్చిన సిఫార్సుల మేరకు 2005 లో స్థాపించబడింది.
• Key milestone 1: జూలై 12, 2006 న ఈ కమిషన్ అధికారికంగా తన కార్యకలాపాలను ప్రారంభించింది.
• Key milestone 2: MoSPI పరిధిలో చీఫ్ స్టాటిస్టిషియన్ ఆఫ్ ఇండియా పోస్టును సృష్టించి వారినే NSC కు కార్యదర్శిగా నియమించడం.
• Related Acts / Schemes / Treaties: Collection of Statistics Act, 2008 మరియు Census Act, 1948 కింద సేకరించే సమాచార విశ్లేషణలో దీని పర్యవేక్షణ ఉంటుంది.
• Nodal Ministry / Body: కేంద్ర గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI).
• India-specific relevance: దేశంలోని భిన్న రాష్ట్రాలు మరియు భాషా వైవిధ్యాల నడుమ ఒకే విధమైన డేటా ప్రమాణాలను (Standardized Data Collection) అమలు చేయడానికి NSC అత్యవసరం.
• Global comparison: అమెరికాలో 'ఫెడరల్ ఎకనామిక్ స్టాటిస్టిక్స్ అడ్వైజరీ కమిటీ' ఏ విధంగా పనిచేస్తుందో, భారత్‌లో NSC కూడా అదే స్థాయిలో విధాన సలహాలు ఇస్తుంది.
• Data point: వ్యవసాయ, పారిశ్రామిక, సామాజిక రంగాల ఆధారంగా డేటాను సేకరించి విధాన రూపకల్పనకు సహకరిస్తుంది.
• Common exam angle: గ్రూప్స్ మరియు సివిల్స్ పరీక్షల్లో NSC కూర్పు గురించి (ముఖ్యంగా ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడు ఎవరని) పదే పదే అడుగుతుంటారు.
• Easy memory hook: "కూర్పు: 1 (చైర్మన్) + 4 (సభ్యులు) + 1 (నీతి ఆయోగ్ సీఈఓ) = పక్కా డేటా."

---

❓ Practice MCQs

Q1. ఇటీవల జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) నూతన చైర్‌పర్సన్‌గా కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ ఎవరిని నియమించింది? [Easy]

A) ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్

B) సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్

C) డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ

D) డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్

Answer: C

Explanation: కేబినెట్ నియామకాల కమిటీ (ACC) ఐఐఎం కోల్‌కతా మాజీ డైరెక్టర్ డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయను జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) నూతన చైర్‌పర్సన్‌గా నియమించింది.

---

Q2. జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది? [Easy]

A) 2001

B) 2005

C) 2014

D) 2019

Answer: B

Explanation: పిఐబీ (PIB) అధికారిక ప్రకటన ప్రకారం, దేశంలోని ప్రధాన గణాంక కార్యకలాపాల కోసం జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) 2005 లో స్థాపించబడింది.

---

Q3. జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) కూర్పుకు సంబంధించి సరైనది ఏది? [Moderate]

A) ఒక పూర్తి-స్థాయి చైర్‌పర్సన్ మరియు ముగ్గురు సభ్యులు

B) ఒక పార్ట్-టైమ్ చైర్‌పర్సన్ మరియు నలుగురు పార్ట్-టైమ్ సభ్యులు

C) ఒక పార్ట్-టైమ్ చైర్‌పర్సన్ మరియు ఇద్దరు సభ్యులు

D) కేవలం ముగ్గురు ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యులు మాత్రమే

Answer: B

Explanation: జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) అనేది ఒక పార్ట్-టైమ్ చైర్‌పర్సన్ మరియు ఆయా రంగాల్లో నైపుణ్యం ఉన్న నలుగురు పార్ట్-టైమ్ సభ్యులతో కూడి ఉంటుందని అధికారిక ప్రకటన స్పష్టం చేసింది.

---

Q4. జాతీయ గణాంక కమిషన్‌లో (NSC) ఎక్స్-అఫీషియో (Ex-officio) సభ్యుడిగా ఎవరు వ్యవహరిస్తారు? [Moderate]

A) ఆర్థిక శాఖ కార్యదర్శి

B) నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) సీఈఓ

C) కాగ్ (CAG)

D) భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ గవర్నర్

Answer: B

Explanation: నిబంధనల ప్రకారం జాతీయ గణాంక కమిషన్‌లో (NSC) నీతి ఆయోగ్ సీఈఓ ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడిగా వ్యవహరిస్తారు.

---

Q5. జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) కు సంబంధించి అధికారిక కార్యదర్శిగా (Secretary) బాధ్యతలు వహించేది ఎవరు? [Moderate]

A) ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ సంయుక్త కార్యదర్శి

B) క్యాబినెట్ సెక్రటరీ

C) MoSPI (గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ) కార్యదర్శి

D) నీతి ఆయోగ్ వైస్ చైర్మన్

Answer: C

Explanation: కేంద్ర గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) కార్యదర్శి, జాతీయ గణాంక కమిషన్‌ (NSC) కు సెక్రటరీగా వ్యవహరిస్తారని PIB పత్రికా ప్రకటనలో పేర్కొన్నారు.

---

Q6. ఈ క్రింది వారిలో ఇటీవల జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) సభ్యుడిగా నియమితులు కాని వారు ఎవరు? [Tricky]

A) ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్

B) సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్

C) డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్

D) డాక్టర్ వి. అనంత నాగేశ్వరన్

Answer: D

Explanation: ఇటీవల నియమితులైన ముగ్గురు సభ్యులు శుభబ్రత దాస్, సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్ మరియు మాధవన్ ముకుంద్. వి. అనంత నాగేశ్వరన్ పేరు ఈ నియామక జాబితాలో లేదు.

---

Q7. జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) ప్రాథమిక విధులలో లేని అంశం ఏది? [Tricky]

A) జాతీయ ఆదాయపు పన్ను రేట్లను నిర్ణయించడం

B) అధికారిక గణాంకాలలో పబ్లిక్ ట్రస్ట్ (ప్రజా విశ్వాసం) మెరుగుపరచడానికి చర్యలు తీసుకోవడం

C) కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల మధ్య గణాంక కార్యకలాపాల సమన్వయం చేయడం

D) గణాంక వ్యవస్థ పనితీరును పర్యవేక్షించడం మరియు ఆడిట్ చేయడం

Answer: A

Explanation: ఆదాయపు పన్ను రేట్లను నిర్ణయించడం ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ (CBDT/GST కౌన్సిల్) బాధ్యత. NSC కేవలం గణాంక వ్యవస్థల విధానాలు, ప్రమాణాలు మరియు సమన్వయాన్ని పర్యవేక్షిస్తుంది.

---

Q8. ఈ క్రింది ఏ నిపుణుడు చెన్నై మ్యాథమెటికల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ (CMI) డైరెక్టర్‌గా పనిచేస్తూ, ఇటీవల NSC కి సభ్యుడిగా ఎంపికయ్యారు? [Tricky]

A) డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ

B) సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్

C) ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్

D) డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్

Answer: D

Explanation: పీఐబీ ప్రకటన ప్రకారం, చెన్నై మ్యాథమెటికల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ (CMI) డైరెక్టర్‌గా ఉన్న డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్ (కంప్యూటర్ సైన్స్‌లో పీహెచ్‌డీ) NSC పార్ట్-టైమ్ సభ్యునిగా ఎంపికయ్యారు.

---

📜 Previous Year Question Style (PYQ)

PYQ 1:

జాతీయ గణాంక కమిషన్‌ను (NSC) ఏ కమిషన్/కమిటీ చేసిన సిఫార్సుల ఆధారంగా ఏర్పాటు చేశారు?

A) లఖ్దావాలా కమిటీ

B) సి. రంగరాజన్ కమిషన్

C) విజయ్ కేల్కర్ కమిటీ

D) టెండుల్కర్ కమిటీ

Answer: B

Explanation: 2001లో డాక్టర్ సి. రంగరాజన్ నేతృత్వంలోని కమిషన్ చేసిన సిఫార్సులకు అనుగుణంగా 2005లో జాతీయ గణాంక కమిషన్‌ (NSC) స్థాపించబడింది. (Source: Background facts ⚠️ [SOURCE NEEDED])

---

PYQ 2:

జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) కు సంబంధించి ఈ క్రింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:

1. ఇది రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 280 కింద ఏర్పాటు చేయబడిన రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థ.
2. ఈ కమిషన్‌లో నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) సీఈఓ ఒక ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడు.
3. ఇది ప్రధానంగా దేశంలో గణాంక ప్రాధాన్యతలను మరియు నాణ్యతా ప్రమాణాలను నిర్దేశిస్తుంది.

పైన పేర్కొన్న వాక్యాలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?

A) 1 మరియు 2 మాత్రమే

B) 2 మరియు 3 మాత్రమే

C) 1 మరియు 3 మాత్రమే

D) పైవన్నీ

Answer: B

Explanation: వాక్యం 1 తప్పు, ఎందుకంటే NSC అనేది రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థ కాదు, ఇది కేబినెట్ తీర్మానం ద్వారా 2005లో ఏర్పాటైంది. వాక్యాలు 2 మరియు 3 ఖచ్చితమైనవి.

---

PYQ 3:

క్రింది వాటిని జతపరచండి (NSC నూతన నియామకాల ఆధారంగా):

జాబితా-I (వ్యక్తి)

P. డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ Q. ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్ R. సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్ S. డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్

జాబితా-II (నేపథ్యం/హోదా)

1. విశ్రాంత ఇండియన్ స్టాటిస్టికల్ సర్వీస్ అధికారి
2. డైరెక్టర్, చెన్నై మ్యాథమెటికల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్
3. ప్రొఫెసర్, IIM బెంగళూరు
4. చైర్‌పర్సన్, NSC (మాజీ డైరెక్టర్, IIM కోల్‌కతా)

సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి:

A) P-4, Q-3, R-1, S-2

B) P-3, Q-4, R-2, S-1

C) P-4, Q-1, R-3, S-2

D) P-2, Q-3, R-1, S-4

Answer: A

Explanation: డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ (చైర్‌పర్సన్), ప్రొఫెసర్ శుభబ్రత దాస్ (IIM బెంగళూరు), సత్యేంద్ర బహదూర్ సింగ్ (రిటైర్డ్ ISS అధికారి), డాక్టర్ మాధవన్ ముకుంద్ (CMI డైరెక్టర్).

---

✍️ Mains Answer Pointers

Question 1 (150 words): భారతదేశంలో ప్రభుత్వ విధాన నిర్ణయాలను మెరుగుపరచడంలో మరియు దత్తాంశ నాణ్యతను కాపాడటంలో జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) ప్రాముఖ్యతను విశ్లేషించండి.

Answer: భారతదేశం లాంటి వైవిధ్యభరితమైన మరియు విశాలమైన దేశంలో కచ్చితమైన సామాజిక-ఆర్థిక విధానాలను రూపొందించడానికి పారదర్శకమైన డేటా అత్యంత అవసరం. 2005లో ఏర్పాటైన జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) దేశంలో అధికారిక గణాంకాల సేకరణ, నాణ్యతా ప్రమాణాలను పర్యవేక్షించే అత్యున్నత నోడల్ ఏజెన్సీగా కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

NSC ప్రధానంగా గణాంక వ్యవస్థల పద్ధతులను (methodologies) మరియు వర్గీకరణలను ఎప్పటికప్పుడు సమీక్షిస్తూ, ప్రభుత్వ డేటా ట్యాంపరింగ్‌కు గురికాకుండా స్వతంత్ర సంస్థగా వ్యవహరిస్తుంది. కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖలు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల మధ్య సమన్వయాన్ని ఏర్పరచి, ఏకీకృత డేటా సేకరణకు మార్గదర్శకం చేస్తుంది. ఇటీవల డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ ఆధ్వర్యంలో నూతన కమిషన్ సభ్యుల నియామకం ద్వారా, జీడీపీ, ద్రవ్యోల్బణం, నిరుద్యోగం వంటి కీలక సూచీల లెక్కల్లో పారదర్శకత పెరుగుతుంది. డేటా నాణ్యతపై ప్రజల్లో విశ్వాసం పెంపొందించడం ద్వారా మాత్రమే దారిద్ర్య నిర్మూలన మరియు సంక్షేమ పథకాలు నిజమైన లబ్ధిదారులకు చేరుతాయి, తద్వారా సుపరిపాలన సాధ్యమవుతుంది.

---

Question 2 (250 words): అధికారిక గణాంకాలపై ప్రజల విశ్వాసం (Public Trust) ఎందుకు కీలకం? దేశంలో డేటా సేకరణ మరియు సమన్వయంలో ఎదురవుతున్న సవాళ్లను తెలుపుతూ, ఈ సమస్యలను అధిగమించడంలో ఒక నోడల్ ఏజెన్సీగా జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) పాత్రను చర్చించండి.

Answer: ఏదైనా ప్రజాస్వామ్య దేశంలో ప్రభుత్వ విధానాలు, ఆర్థిక నిర్ణయాలు మరియు సంక్షేమ పథకాల రూపకల్పన పూర్తిగా అధికారిక గణాంకాలపై (Official Statistics) ఆధారపడి ఉంటాయి. జీడీపీ వృద్ధి, నిరుద్యోగ రేటు, ద్రవ్యోల్బణం వంటి డేటాపై ప్రజా విశ్వాసం కోల్పోతే, ప్రభుత్వ పనితీరుపై అంతర్జాతీయంగా మరియు స్థానికంగా ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుంది.

భారతదేశంలో డేటా సేకరణ అనేది అనేక సవాళ్లతో కూడుకున్నది. కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వ విభాగాల మధ్య సమన్వయ లోపం, పాతబడిన డేటా సేకరణ పద్ధతులు, సుశిక్షితులైన సిబ్బంది కొరత మరియు జాతీయ జనగణన లాంటి కీలక సర్వేలలో జాప్యం ప్రధాన సమస్యలుగా ఉన్నాయి. ఈ అడ్డంకులను అధిగమించే దిశగా 2005లో స్థాపించబడిన జాతీయ గణాంక కమిషన్ (NSC) ఒక స్వయంప్రతిపత్తి గల నోడల్ సంస్థగా పనిచేస్తుంది. ఇది ఒక చైర్‌పర్సన్, నలుగురు నిపుణులైన సభ్యులు మరియు నీతి ఆయోగ్ సీఈఓ తో కూడిన ఉన్నత స్థాయి బృందం.

NSC దేశవ్యాప్తంగా డేటా సేకరణకు సంబంధించిన కాన్సెప్ట్‌లు, డెఫినిషన్లు మరియు స్టాండర్డ్స్‌ను ఏకీకృతం చేస్తుంది. వివిధ మంత్రిత్వ శాఖల పనితీరును ఆడిట్ చేసి జాతీయ నాణ్యతా ప్రమాణాలను నిర్దేశిస్తుంది. ఇటీవల కాలంలో డేటా విశ్వసనీయతపై విమర్శలు వస్తున్న నేపథ్యంలో, జూన్ 2026 న డాక్టర్ సైబల్ చటోపాధ్యాయ నేతృత్వంలో ఏర్పాటైన నూతన కమిషన్ విధివిధానాలు అత్యంత కీలకం కానున్నాయి. రాబోయే కాలంలో బిగ్ డేటా (Big Data) మరియు అధునాతన సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని ఉపయోగించి, రాష్ట్రాలతో కలిసి పనిచేస్తూ అవాస్తవాలను అరికట్టి పారదర్శకమైన సామాజిక-ఆర్థిక అభివృద్ధికి NSC బాటలు వేయాలి.

---

⚠️ Examiner Trap

• Trap 1: విద్యార్థులు NSC ని ఒక రాజ్యాంగబద్ధమైన లేదా చట్టబద్ధమైన (Constitutional or Statutory) సంస్థ అని పొరబడే అవకాశం ఉంది. సరైన వాస్తవం ఏమిటంటే ఇది 2005 లో క్యాబినెట్ తీర్మానం (Executive Resolution) ద్వారా మాత్రమే ఏర్పాటు చేయబడిన స్వయంప్రతిపత్తి గల అడ్వైజరీ/నోడల్ బాడీ.
• Trap 2: ఒక సాధారణ అపోహ ఏమిటంటే NSC లో ఆర్థిక శాఖ కార్యదర్శి లేదా RBI గవర్నర్ ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడిగా ఉంటారని భావిస్తారు. కానీ వాస్తవానికి ఇందులో నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) సీఈఓ ఎక్స్-అఫీషియో సభ్యుడిగా వ్యవహరిస్తారు.
• Trap 3: ప్రశ్నలు చదివేటప్పుడు NSC కి సెక్రటరీగా ఎవరు వ్యవహరిస్తారు అనే దగ్గర విద్యార్థులు తప్పు చేస్తారు. దీనికి ప్రత్యేక సెక్రటరీ ఉండరు, కేంద్ర గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) సెక్రటరీయే దీనికి కార్యదర్శిగా వ్యవహరిస్తారు.

---

🧭 Exam Tip

ప్రిలిమ్స్ పరీక్షలకు ప్రిపేర్ అయ్యేవారు ఈ కమిషన్ కూర్పు (1 చైర్మన్ + 4 సభ్యులు + 1 ఎక్స్-అఫీషియో), దానికి సంబంధించిన నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ (MoSPI) మరియు దీనిని సిఫార్సు చేసిన కమిటీ (రంగరాజన్ కమిటీ) పేర్లను బాగా గుర్తుంచుకోవాలి. మెయిన్స్ పరీక్షల్లో "గవర్నెన్స్ మరియు ఎవిడెన్స్ బేస్డ్ పాలసీ మేకింగ్" కు సంబంధించిన ప్రశ్నలు వచ్చినప్పుడు NSC ని ఒక కేస్ స్టడీగా రాయవచ్చు. రాబోయే పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్ (PSC) మరియు SSC పరీక్షల్లో "NSC నూతన చైర్మన్‌గా ఎవరు నియమితులయ్యారు?" అనే డైరెక్ట్ ప్రశ్న (ఫ్యాక్ట్ బేస్డ్) వచ్చే అవకాశం చాలా ఎక్కువ.