భారతదేశం - యూకే సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) అమలులోకి వచ్చింది

What Happened

భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (యూకే) ల మధ్య కుదిరిన చారిత్రాత్మక సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) మరియు సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (Double Contribution Convention - DCC) 2026 జూలై 15 నుండి అధికారికంగా అమలులోకి వచ్చాయి. న్యూఢిల్లీలోని వాణిజ్య భవన్‌లో జరిగిన అధికారిక కార్యక్రమంలో భారత వాణిజ్య కార్యదర్శి రాజేష్ అగర్వాల్ మరియు యూకే రాయబారి లిండీ కామెరాన్ సమక్షంలో ఈ ఒప్పందాలను కార్యాచరణలోకి తెచ్చారు. మొదటి రోజునే భారతదేశం నుండి దాదాపు 140 మిలియన్ డాలర్ల విలువైన వస్తువులను సుంకరహితంగా యూకేకు ఎగుమతి చేశారు.

When & Where

ఈ ఒప్పందాలు 2026 జూలై 15 నుండి ప్రపంచవ్యాప్తంగా అమల్లోకి వచ్చాయి. దీనికి సంబంధించిన అధికారిక ప్రారంభోత్సవ వేడుక భారతదేశ రాజధాని న్యూఢిల్లీలోని వాణిజ్య భవన్‌లో జరిగింది. ముప్పై రోజుల క్రితం ఫ్రాన్స్‌లో జరిగిన జి-7 (G7) సదస్సు సైడ్‌లైన్స్‌లో భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, యూకే ప్రధాని సర్ కీర్ స్టార్మర్ సమావేశమై జూలై 15ను అధికారిక ప్రారంభ తేదీగా నిర్ణయించారు.

Who Is Involved

ఈ చారిత్రాత్మక మైలురాయిలో కింది విభాగాలు మరియు ప్రముఖులు భాగస్వాములుగా ఉన్నారు:

• భారత వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ: కేంద్ర మంత్రి పీయూష్ గోయల్ నేతృత్వంలో భారత చర్చల బృందం ఈ ఒప్పందాన్ని పూర్తి చేసింది.
• యూకే బిజినెస్ అండ్ ట్రేడ్ డిపార్ట్‌మెంట్: యూకే మంత్రి పీటర్ కైల్ మరియు జోనాథన్ రేనాల్డ్స్ ఈ ప్రక్రియలో కీలక పాత్ర పోషించారు.
• భారత వాణిజ్య కార్యదర్శి: శ్రీ రాజేష్ అగర్వాల్ ఈ ఒప్పంద కార్యాచరణను పర్యవేక్షించారు.
• యూకే హైకమిషనర్: భారతదేశంలో యూకే రాయబారి లిండీ కామెరాన్ ఈ ప్రారంభ వేడుకల్లో పాల్గొన్నారు.

How It Works

ఈ ఒప్పందం కింది పద్ధతుల ద్వారా అమలు చేయబడుతుంది:

1. సుంకాల తొలగింపు: యూకే భారతదేశానికి దాదాపు 99.5% ఎగుమతుల విలువపై సుంకాలను పూర్తిగా రద్దు చేసింది. దీనివల్ల భారతీయ వస్త్రాలు, తోలు వస్తువులు మరియు ఇంజనీరింగ్ ఉత్పత్తులకు యూకేలో భారీ మార్కెట్ లభిస్తుంది.
2. స్వీయ ధృవీకరణ (Self-Certification): ఎగుమతిదారులు తాము పంపే వస్తువుల మూలాన్ని ఇ-కోఓ 2.0 (eCoO 2.0) పోర్టల్ ద్వారా స్వయంగా ధృవీకరించుకోవచ్చు. దీనివల్ల ప్రభుత్వ కార్యాలయాల చుట్టూ తిరిగే పని తప్పుతుంది.
3. సామాజిక భద్రతా మినహాయింపు: డబుల్ కాంట్రిబ్యూషన్ కన్వెన్షన్ (DCC) కింద, యూకేకు తాత్కాలిక బదిలీపై వెళ్ళే భారతీయ ఉద్యోగులు గరిష్టంగా ఐదేళ్లపాటు యూకే సామాజిక భద్రతా నిధికి పన్ను చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదు. వారు భారతదేశంలో మాత్రమే ఈ విరాళాలు చెల్లిస్తే సరిపోతుంది.
4. రక్షణాత్మక చర్యలు: భారతదేశం తన సున్నితమైన రంగాలైన బంగారం, ఆభరణాలు, స్మార్ట్‌ఫోన్లు మరియు కొన్ని రసాయన రంగాలను రక్షించుకోవడానికి ఈ ఒప్పందంలో ప్రత్యేక మినహాయింపులు పొందింది.

Why It Matters

ఈ ఒప్పందం భారతదేశానికి వ్యూహాత్మకంగా ఎంతో ముఖ్యమైనది. ఇది యూపీఎస్‌సీ జీఎస్ పేపర్-2 (అంతర్జాతీయ సంబంధాలు) మరియు జీఎస్ పేపర్-3 (భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ) సిలబస్‌కు నేరుగా సంబంధించినది. ఆర్థికంగా, ఇది వస్త్రాలు, తోలు, మరియు సముద్ర ఉత్పత్తుల వంటి శ్రమశక్తి ఆధారిత రంగాలలో లక్షలాది ఉద్యోగాల సృష్టికి కారణమవుతుంది. సేవల రంగంలో, ఐటీ మరియు వృత్తిపరమైన సేవల ఎగుమతులు 137 ఉప-రంగాలలో విస్తరించడానికి ఇది దోహదపడుతుంది.

Historical Background

📌 [BACKGROUND — verify independently] భారతదేశం మరియు యూకే మధ్య స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA) కొరకు పునాది 2021 మే నెలలో జరిగిన 'ఎన్‌హాన్స్‌డ్ ట్రేడ్ పార్టనర్‌షిప్' మరియు 'భారతదేశం-యూకే రోడ్‌మ్యాప్ 2030' ద్వారా పడింది. 2022 జనవరిలో అధికారికంగా చర్చలు ప్రారంభం కాగా, మొత్తం 14 రౌండ్ల పాటు తీవ్ర చర్చలు జరిగాయి. చివరకు 2025 మే 6న చర్చలు ముగిసి, 2025 జూలై 24న లండన్‌లో ఈ ఒప్పందంపై సంతకాలు జరిగాయి.

Previous Related Events

📌 [BACKGROUND — verify independently] గత మూడు సంవత్సరాలలో భారతదేశం యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ (UAE) తో సమగ్ర ఆర్థిక భాగస్వామ్య ఒప్పందం (CEPA - 2022) మరియు ఆస్ట్రేలియాతో ఆర్థిక సహకార మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (ECTA - 2022) లపై సంతకాలు చేసింది. యూకేతో కుదిరిన ఈ ఒప్పందం యూరప్ రీజియన్‌లో ఒక ప్రధాన పశ్చాత్య దేశంతో భారతదేశం కుదుర్చుకున్న అత్యంత సమగ్రమైన ఎఫ్‌టీఏగా నిలిచింది.

Static GK Connection

ఈ అంశం కింది పాఠ్యపుస్తక భావనలతో ముడిపడి ఉంది:

1. స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాలు (FTA): రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ దేశాల మధ్య వస్తువులు మరియు సేవలపై సుంకాలను మరియు వాణిజ్య అడ్డంకులను తగ్గించే అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు.
2. మోస్ట్ ఫేవర్డ్ నేషన్ (MFN): ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ (WTO) నిబంధనల ప్రకారం దేశాల మధ్య వివక్ష లేని వాణిజ్యాన్ని ప్రోత్సహించే సూత్రం.

India & World Comparison

ప్రపంచవ్యాప్తంగా భారతదేశం ప్రస్తుతం అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థగా ఉంది. యూకేతో కుదిరిన ఈ సిఇటిఎ (CETA) ఒప్పందం ద్వారా అంతర్జాతీయ జీడీపీ రేటింగ్‌లో భారతదేశ స్థానం మరింత బలోపేతం కానుంది. ఈ ఒప్పందం దీర్ఘకాలంలో ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని 25 బిలియన్ పౌండ్ల మేర పెంచడమే కాకుండా, రెండు దేశాల జీడీపీకి దాదాపు 5 బిలియన్ పౌండ్ల వార్షిక సహకారాన్ని అందిస్తుందని అంచనా.

Future Impact

ఈ ఒప్పందం వల్ల భవిష్యత్తులో కింది మార్పులు రానున్నాయి:

• వాణిజ్య లక్ష్యాలు: 2030 నాటికి భారత్-యూకే ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని 100 బిలియన్ డాలర్లకు చేర్చాలనే లక్ష్యానికి ఇది ఊతమిస్తుంది.
• డిజిటల్ వాణిజ్యం: టెలికమ్యూనికేషన్స్, ఆర్థిక సేవలు మరియు డిజిటల్ వాణిజ్య రంగాలలో సరికొత్త నియంత్రణ రోడ్‌మ్యాప్‌లు అమలులోకి వస్తాయి.
• వికసిత్ భారత్ 2047: ఈ ఒప్పందం భారతదేశ గ్లోబల్ కాంపిటీటివ్‌నెస్‌ను పెంచి, 2047 నాటికి అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా మారాలనే విజన్‌కు తోడ్పడుతుంది.

---

🔑 Key Points for Revision

• భారత్-యూకే CETA మరియు సామాజిక భద్రతా ఒప్పందాలు 2026 జూలై 15 నుండి అమల్లోకి వచ్చాయి.
• యూకే మార్కెట్‌లో 99% భారతీయ ఎగుమతులకు సుంకరహిత (జీరో-డ్యూటీ) ప్రవేశం లభించింది.
• ఎగుమతుల విలువ పరంగా 99.5% మరియు టారిఫ్ లైన్లలో 98.8% సుంకాలు రద్దయ్యాయి.
• మొదటి రోజునే $140 మిలియన్ల విలువైన వస్తువులను భారతదేశం సుంకరహితంగా ఎగుమతి చేసింది.
• 2025 జూలై 24న లండన్‌లో ఈ ప్రధాన ఒప్పందంపై సంతకాలు జరిగాయి.
• సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) పై 2026 ఫిబ్రవరి 10న సంతకాలు జరిగాయి.
• తాత్కాలిక ఉద్యోగులకు గరిష్టంగా 5 సంవత్సరాల పాటు డబుల్ సోషల్ సెక్యూరిటీ నుండి మినహాయింపు ఉంటుంది.
• ఎగుమతి పత్రాల కోసం నూతనంగా ఇ-కోఓ 2.0 (eCoO 2.0) డిజిటల్ వేదికను ప్రారంభించారు.
• వస్త్రాలు, తోలు, రసాయనాలు మరియు సముద్ర ఉత్పత్తుల రంగాలకు ఈ ఒప్పందం ద్వారా పెద్ద లబ్ధి చేకూరుతుంది.
• భారతదేశం తన దేశీయ మార్కెట్ రక్షణ కోసం 89.5% టారిఫ్ లైన్లపై మాత్రమే రాయితీలు ఇచ్చింది.
• బంగారం, స్మార్ట్‌ఫోన్లు మరియు ఆప్టికల్ ఫైబర్ వంటి సున్నితమైన వస్తువులను భారత్ రక్షిత జాబితాలో ఉంచింది.
• ఈ ఒప్పందం వల్ల 137 సేవా ఉప-రంగాలలో భారతీయ సేవల ఎగుమతులు విస్తరిస్తాయి.
• 2021 మే నెలలో ప్రారంభమైన 'రోడ్‌మ్యాప్ 2030' ఈ ఒప్పందానికి గల ప్రధాన పునాది.
• ఈ ఒప్పందం ద్వారా దీర్ఘకాలంలో ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం ఏటా 25 బిలియన్ పౌండ్లు పెరుగుతుందని అంచనా.
• వాణిజ్య భవన్, న్యూఢిల్లీలో జరిగిన అధికారిక వేడుకలో దీనిని కార్యాచరణలోకి తెచ్చారు.

---

🧠 Concept Link (Static GK Deep Dive)

Core Concept: Free Trade Agreements (స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాలు)

• Definition: రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ దేశాల మధ్య వస్తువులు మరియు సేవల దిగుమతి-ఎగుమతులపై సుంకాలు, కోటాలు మరియు సబ్సిడీలను తగ్గించడానికి లేదా తొలగించడానికి చేసుకునే చట్టపరమైన ఒప్పందం.
• Constitutional / Legal Basis: భారత రాజ్యాంగంలోని ఏడవ షెడ్యూల్ లోని యూనియన్ లిస్ట్ లోని ఎంట్రీ 14 ప్రకారం అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు కుదుర్చుకునే అధికారం కేంద్రానికి ఉంది.
• Scientific / Economic Principle: ఇది డేవిడ్ రికార్డో యొక్క 'కంపారేటివ్ అడ్వాంటేజ్' (సాపేక్ష ప్రయోజన సిద్ధాంతం) పై ఆధారపడి పనిచేస్తుంది.
• How it connects to this event: ప్రస్తుత భారత్-యూకే CETA ఒప్పందం అనేది భారతదేశం ఒక పశ్చాత్య దేశంతో కుదుర్చుకున్న అత్యంత సమగ్రమైన ఎఫ్‌టీఏ (FTA).
• Origin & History: భారతదేశం తన మొదటి ప్రధాన వాణిజ్య ఒప్పందాన్ని (CECA) 2005లో సింగపూర్‌తో కుదుర్చుకుంది.
• Key milestone 1: 2022లో యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ (UAE) తో కుదుర్చుకున్న సమగ్ర ఆర్థిక భాగస్వామ్య ఒప్పందం (CEPA).
• Key milestone 2: 2022 చివరిలో ఆస్ట్రేలియాతో కుదుర్చుకున్న ఆర్థిక సహకార మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (ECTA).
• Related Acts / Schemes / Treaties: గ్లోబల్ లెవెల్లో వరల్డ్ ట్రేడ్ ఆర్గనైజేషన్ (WTO) యొక్క గాట్ (GATT) ఆర్టికల్ XXIV ఈ ఒప్పందాలను నియంత్రిస్తుంది.
• Nodal Ministry / Body: భారత ప్రభుత్వ వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ కామర్స్ దీనిని నిర్వహిస్తుంది.
• India-specific relevance: దేశీయ తయారీ రంగం (మేక్ ఇన్ ఇండియా) మరియు ఎగుమతులను పెంచడానికి భారతదేశానికి ఇవి ఎంతో అవసరం.
• Global comparison: యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) మరియు అమెరికా వంటి దేశాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాలతో ఇలాంటి నెట్‌వర్క్‌లను కలిగి ఉన్నాయి.
• Data point: గ్లోబల్ ట్రేడ్ రిపోర్ట్స్ ప్రకారం, సరైన ఎఫ్‌టీఏల ద్వారా దేశాల ఎగుమతుల వృద్ధి రేటు 15 నుండి 20 శాతం వరకు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
• Common exam angle: పరీక్షలలో తరచుగా ప్రిలిమ్స్ లో ఒప్పందాల పేర్లు, దేశాలు మరియు మెయిన్స్ లో వాటి ఆర్థిక మరియు వ్యూహాత్మక ప్రభావాలపై ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
• Easy memory hook: FTA = Tariff Free Access (సుంకాలు లేని ప్రవేశం అని గుర్తుంచుకోవచ్చు).

---

❓ Practice MCQs

Q1. ఇటీవల భారతదేశం ఏ దేశంతో సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) ను అధికారికంగా అమలులోకి తెచ్చింది? [Easy]

A) అమెరికా

B) యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (యూకే)

C) జర్మనీ

D) ఫ్రాన్స్

Answer: B

Explanation: భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (యూకే) ల మధ్య కుదిరిన CETA ఒప్పందం 2026 జూలై 15 నుండి అధికారికంగా అమల్లోకి వచ్చింది.

---

Q2. భారత్-యూకే CETA ఒప్పందం ప్రకారం, యూకే మార్కెట్లో భారతదేశ ఎగుమతులకు ఎంత శాతం మేర సుంకరహిత (జీరో-డ్యూటీ) ప్రవేశం కల్పించబడింది? [Easy]

A) దాదాపు 50 శాతం

B) దాదాపు 75 శాతం

C) దాదాపు 99 శాతం

D) దాదాపు 85 శాతం

Answer: C

Explanation: ఈ ఒప్పందం కింద భారతదేశ ఎగుమతుల్లో దాదాపు 99 శాతానికి (ఎగుమతుల విలువలో 99.5%) సుంకరహిత ప్రవేశం కల్పించారు.

---

Q3. భారత్-యూకే మధ్య కుదిరిన సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం ఏమిటి? [Moderate]

A) భారతీయ విద్యార్థులకు ఉచిత విద్యను అందించడం

B) ద్వైపాక్షిక రక్షణ సహకారాన్ని పెంపొందించడం

C) తాత్కాలిక బదిలీపై వెళ్లే నిపుణులకు డబుల్ సామాజిక భద్రతా విరాళాల నుండి మినహాయింపు ఇవ్వడం

D) రెండు దేశాల మధ్య ఉచిత పర్యాటక వీసాలు మంజూరు చేయడం

Answer: C

Explanation: ఈ ఒప్పందం యూకేలో తాత్కాలికంగా పనిచేసే భారతీయ నిపుణులను గరిష్టంగా ఐదేళ్లపాటు రెండంతల సామాజిక భద్రతా పన్నుల నుండి మినహాయిస్తుంది.

---

Q4. ఎగుమతిదారులు తమ వస్తువుల మూలాన్ని ధృవీకరించుకోవడానికి భారత్-యూకే CETA కింద ఉపయోగించే డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫారమ్ పేరు ఏమిటి? [Moderate]

A) ఇ-క్రాఫ్ట్ (eCraft)

B) ఇ-కోఓ 2.0 (eCoO 2.0)

C) డిజి-ట్రేడ్ 3.0

D) వాణిజ్య పోర్టల్

Answer: B

Explanation: మొదటి రోజే ఇ-కోఓ 2.0 (eCoO 2.0) వేదిక ద్వారా స్వీయ-ధృవీకరణ ప్రాతిపదికన సర్టిఫికేట్ ఆఫ్ ఒరిజిన్ పత్రాలను జారీ చేశారు.

---

Q5. భారత్-యూకే CETA ఒప్పందానికి గల చారిత్రాత్మక పునాదిగా భావించే 'రోడ్‌మ్యాప్ 2030' ఏ సంవత్సరంలో ఆమోదించబడింది? [Moderate]

A) 2020

B) 2021

C) 2023

D) 2024

Answer: B

Explanation: 2021 మే నెలలో జరిగిన ఎన్‌హాన్స్‌డ్ ట్రేడ్ పార్టనర్‌షిప్ ద్వారా 'భారతదేశం-యూకే రోడ్‌మ్యాప్ 2030' ని ఆమోదించారు.

---

Q6. భారత్-యూకే సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందానికి (CETA) సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: [Tricky]

1. ఈ ఒప్పందం కింద భారతదేశం తన అన్ని టారిఫ్ లైన్లపై యూకేకు 100% సుంకాల మినహాయింపు ఇచ్చింది.
2. బంగారం, స్మార్ట్‌ఫోన్లు మరియు ఆప్టికల్ ఫైబర్ వంటి వస్తువులను భారతదేశం తన రక్షిత జాబితాలో ఉంచింది.

పై ప్రకటనలలో ఏది/వి సరైనది?

A) 1 మాత్రమే

B) 2 మాత్రమే

C) 1 మరియు 2 రెండునూ

D) పైవేవీ కావు

Answer: B

Explanation: భారతదేశం తన వాణిజ్య లైన్లలో 89.5 శాతంపై మాత్రమే రాయితీలు ఇచ్చింది మరియు బంగారం, స్మార్ట్‌ఫోన్లు వంటి సున్నితమైన వస్తువులను రక్షిత జాబితాలో ఉంచింది, కాబట్టి ప్రకటన 1 తప్పు.

---

Q7. సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) అమలుకు సంబంధించి కింది వాటిలో సరైన నిబంధన ఏది? [Tricky]

A) మినహాయింపు కాలపరిమితి కేవలం ఒక సంవత్సరం మాత్రమే ఉంటుంది.

B) భారతీయ ఉద్యోగులు యూకే మరియు భారతదేశం రెండింటిలోనూ విధిగా పన్ను చెల్లించాలి.

C) మినహాయింపు కాలపరిమితిని 3 సంవత్సరాల నుండి గరిష్టంగా 5 సంవత్సరాలకు పెంచారు.

D) ఇది కేవలం ప్రభుత్వ రంగ ఉద్యోగులకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది.

Answer: C

Explanation: తాత్కాలిక బదిలీలపై వెళ్ళే భారతీయ నిపుణుల కొరకు సామాజిక భద్రతా పన్ను మినహాయింపు కాలాన్ని 3 సంవత్సరాల నుండి 5 సంవత్సరాలకు పెంచారు.

---

Q8. అంతర్జాతీయ వాణిజ్య ఒప్పందాలను కుదుర్చుకోవడానికి మరియు వాటిని అమలు చేయడానికి భారత పార్లమెంటుకు గల అధికారాలను రాజ్యాంగంలోని ఏ ఆర్టికల్స్ సూచిస్తాయి? [Tricky]

A) ఆర్టికల్ 14 మరియు 19

B) ఆర్టికల్ 73 మరియు 253

C) ఆర్టికల్ 352 మరియు 356

D) ఆర్టికల్ 324 మరియు 326

Answer: B

Explanation: కేంద్ర కార్యనిర్వాహక అధికారాల పరిధిని తెలిపే ఆర్టికల్ 73 మరియు అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల అమలు కోసం చట్టాలు చేసే పార్లమెంట్ అధికారాన్ని తెలిపే ఆర్టికల్ 253 ఈ ప్రక్రియకు చట్టపరమైన ఆధారం.

---

📜 Previous Year Question Style (PYQ)

PYQ 1:

ఇటీవల వార్తల్లో నిలిచిన 'సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA)' భారతదేశం మరియు కింది ఏ దేశానికి/కూటమికి సంబంధించినది?

A) యూరోపియన్ యూనియన్

B) యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్

C) అమెరికా

D) ఆసియాన్ (ASEAN)

Answer: B

Explanation: 2026 జూలై 15న అమల్లోకి వచ్చిన చారిత్రాత్మక CETA ఒప్పందం భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (యూకే) ల మధ్య కుదిరినది.

---

PYQ 2:

భారత్-యూకే సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందానికి (CETA) సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:

1. ఈ ఒప్పందం ద్వారా యూకే మార్కెట్‌లో 99% కంటే ఎక్కువ భారతీయ వస్తువుల ఎగుమతులకు సుంకరహిత ప్రవేశం లభిస్తుంది.
2. ఈ ఒప్పందంతో పాటు కుదిరిన సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం భారతీయ ఐటీ నిపుణుల పోటీతత్వాన్ని అంతర్జాతీయంగా పెంచుతుంది.
3. ఈ ఒప్పందం యొక్క చర్చలు మొత్తం 5 రౌండ్లలోనే ముగిశాయి.

పై ప్రకటనలలో ఏవి సరైనవి?

A) 1 మరియు 3 మాత్రమే

B) 1 offices 2 మాత్రమే

C) 2 and 3 మాత్రమే

D) All of the above

Answer: B

Explanation: ఈ ఒప్పందం కొరకు 5 రౌండ్లు కాదు, మొత్తం 14 రౌండ్ల పాటు సుదీర్ఘ చర్చలు జరిగాయి, కాబట్టి ప్రకటన 3 తప్పు.

---

PYQ 3:

కింది వాటిని జతపరచండి:

1. CETA అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ - A. 2021 మే
2. భారత్-యూకే ఎఫ్‌టీఏ చర్చల ప్రారంభం - B. 2026 జూలై 15
3. ఇండియా-యూకే రోడ్‌మ్యాప్ 2030 - C. 2022 జనవరి

సరైన కోడ్‌ను ఎంచుకోండి:

A) 1-B, 2-C, 3-A

B) 1-A, 2-B, 3-C

C) 1-C, 2-A, 3-B

D) 1-B, 2-A, 3-C

Answer: A

Explanation: CETA 2026 జూలై 15న అమల్లోకి వచ్చింది, ఎఫ్‌టీఏ చర్చలు 2022 జనవరిలో ప్రారంభమయ్యాయి, మరియు రోడ్‌మ్యాప్ 2030 మే 2021లో ఆమోదించబడింది.

---

✍️ Mains Answer Pointers

Question 1 (150 words): భారత్-యూకే సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) లోని ప్రధాన నిబంధనలను పేర్కొంటూ, ఇది భారతీయ ఎగుమతి రంగాన్ని ఎలా ప్రభావితం చేస్తుందో వివరించండి.

భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ మధ్య 2026 జూలై 15 నుండి అమల్లోకి వచ్చిన సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య సంబంధాలలో ఒక మైలురాయి. ఈ ఒప్పందం యొక్క ప్రధాన నిబంధనల ప్రకారం యూకే మార్కెట్లో 99% భారతీయ వస్తువుల ఎగుమతులకు సుంకరహిత (జీరో-డ్యూటీ) ప్రవేశం లభిస్తుంది, ఇది ఎగుమతుల విలువ పరంగా 99.5% గా ఉంది.

ఈ సుంకాల రద్దు వల్ల భారతదేశంలోని శ్రమశక్తి ఆధారిత రంగాలైన వస్త్రాలు, తోలు వస్తువులు, రసాయనాలు, ఇంజనీరింగ్ వస్తువులు మరియు సముద్ర ఉత్పత్తులకు యూకేలో భారీ మార్కెట్ లభిస్తుంది. గతంలో 2 నుండి 16 శాతం వరకు ఉన్న సుంకాలు ఇప్పుడు రద్దు కావడం వల్ల గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో భారతీయ వస్తువుల ధరల పోటీతత్వం పెరుగుతుంది. అలాగే, ఇ-కోఓ 2.0 పోర్టల్ ద్వారా ప్రవేశపెట్టిన స్వీయ-ధృవీకరణ విధానం వాణిజ్య నిర్వహణ వ్యయాన్ని తగ్గించి, ఎగుమతులను మరింత సులభతరం చేస్తుంది. ముగింపుగా, ఈ ఒప్పందం దేశీయ తయారీ రంగానికి ఊతమిస్తూ భారత ఎగుమతులను కొత్త శిఖరాలకు చేర్చగలదు.

---

Question 2 (250 words): భారత్-యూకే సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) యొక్క ప్రాముఖ్యతను విశ్లేషిస్తూ, CETA ఒప్పందం భారతదేశ వ్యూహాత్మక ఆర్థిక లక్ష్యాలను మరియు 'వికసిత్ భారత్ 2047' విజన్‌ను సాధించడంలో ఎలా సహాయపడుతుందో సమగ్రంగా చర్చించండి.

2026 జూలై 15న భారతదేశం మరియు యూకే మధ్య కుదిరిన సమగ్ర ఆర్థిక మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) మరియు దాని సహచర ఒప్పందమైన సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) అమలులోకి రావడం అంతర్జాతీయ వాణిజ్య రంగంలో ఒక చారిత్రాత్మక ఘట్టం. ఇది భారతదేశ దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక వ్యూహాలకు ఎంతో కీలకమైనది.

సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) యొక్క ప్రాముఖ్యత ప్రధానంగా సేవల రంగం మరియు మానవ వనరుల చలనశీలతపై ఆధారపడి ఉంది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం, యూకేకు తాత్కాలిక అసైన్‌మెంట్‌లపై వెళ్ళే భారతీయ నిపుణులకు గరిష్టంగా ఐదేళ్లపాటు డబుల్ సోషల్ సెక్యూరిటీ విరాళాల నుండి మినహాయింపు లభిస్తుంది. గతంలో భారతీయ కంపెనీలు మరియు ఉద్యోగులు భారతదేశంతో పాటు యూకేలోనూ సామాజిక భద్రతా నిధులకు డబ్బులు చెల్లించాల్సి వచ్చేది. ఈ భారం తగ్గడం వల్ల భారతీయ ఐటీ మరియు వృత్తిపరమైన సేవల కంపెనీల నిర్వహణ వ్యయం తగ్గి, అంతర్జాతీయంగా వారి పోటీతత్వం పెరుగుతుంది. ఇది 137 సేవా ఉప-రంగాలలో భారతీయ సేవల ఎగుమతుల విస్తరణకు దోహదపడుతుంది.

CETA ఒప్పందం భారతదేశ వ్యూహాత్మక ఆర్థిక లక్ష్యాలను మరియు 'వికసిత్ భారత్ 2047' విజన్‌ను కింది విధంగా బలోపేతం చేస్తుంది. మొదటిగా, ఇది 2030 నాటికి ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని 100 బిలియన్ డాలర్లకు పెంచాలనే లక్ష్యానికి పునాది వేస్తుంది. రెండవది, యూకే నుండి భారతదేశానికి అత్యాధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, టెలికమ్యూనికేషన్స్ మరియు ఆర్థిక సేవల రంగాలలో పెట్టుబడులు ప్రవహించడానికి మార్గం సుగమం అవుతుంది. మూడవది, భారతదేశం తన సున్నితమైన రంగాలైన బంగారం, ఆభరణాలు మరియు స్మార్ట్‌ఫోన్ల మార్కెట్‌లను రక్షించుకుంటూనే ఈ ప్రయోజనాలను సాధించడం వల్ల దేశీయ పరిశ్రమల ప్రయోజనాలు దెబ్బతినవు. ముగింపుగా, ఈ ఒప్పందం భారతదేశ గ్లోబల్ ట్రేడ్ ప్రొఫైల్‌ను మార్చడమే కాకుండా 2047 నాటికి అభివృద్ధి చెందిన ఆర్థిక వ్యవస్థగా మారాలనే భారతదేశ ఆకాంక్షకు బలమైన ఉత్ప్రేరకంగా పనిచేస్తుంది.

---

⚠️ Examiner Trap

• Trap 1: అభ్యర్థులు తరచుగా CETA కింద భారతదేశం తన 100% మార్కెట్‌ను యూకేకు తెరిచిందని భావిస్తారు. కానీ వాస్తవానికి భారతదేశం కేవలం 89.5% టారిఫ్ లైన్లపై మాత్రమే రాయితీలు ఇచ్చింది, మిగిలిన సున్నితమైన రంగాలను రక్షిత జాబితాలో ఉంచింది.
• Trap 2: సామాజిక భద్రతా ఒప్పందం (DCC) కింద మినహాయింపు కాలపరిమితి కేవలం 3 సంవత్సరాలు మాత్రమేనని తప్పుగా అనుకునే అవకాశం ఉంది. ప్రారంభ చర్చల్లో 3 ఏళ్లు అనుకున్నప్పటికీ, తుది ఒప్పందంలో దీనిని గరిష్టంగా 5 సంవత్సరాలకు పెంచారు.
• Trap 3: పరీక్షలలో ఇ-కోఓ 2.0 (eCoO 2.0) వేదికను కేవలం డిజిటల్ చెల్లింపుల కోసం ఉద్దేశించినదని గందరగోళ పడవచ్చు. గుర్తుంచుకోండి, ఇది ఎగుమతి సరుకుల కొరకు 'సర్టిఫికేట్ ఆఫ్ ఒరిజిన్' ను స్వీయ-ధృవీకరణ పద్ధతిలో జారీ చేసే ప్రత్యేక వేదిక.

---

🧭 Exam Tip

• Prelims Angle: ప్రిలిమ్స్ పరీక్షల దృష్ట్యా ఒప్పందం అమలులోకి వచ్చిన తేదీ (జూలై 15, 2026), ఎగుమతి సుంకాల రద్దు శాతం (99%), సామాజిక భద్రతా మినహాయింపు పరిమితి (5 ఏళ్లు), మరియు డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫారమ్ (eCoO 2.0) వంటి ఖచ్చితమైన సమాచారాన్ని గుర్తుంచుకోవాలి.
• Mains Angle: మెయిన్స్ పరీక్షలో ఈ ఒప్పందం వల్ల భారత ఐటీ రంగానికి, వస్త్ర పరిశ్రమకు చేకూరే ఆర్థిక లాభాలు, మరియు బ్రెగ్జిట్ (Brexit) తదనంతర కాలంలో యూకేతో భారతదేశ వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యంపై విశ్లేషణాత్మక ప్రశ్నలు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
• Interview Round: ఇంటర్వ్యూలో భారతదేశం ఇతర పాశ్చాత్య దేశాలైన యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) మరియు అమెరికాతో ఇలాంటి ఒప్పందాలు కుదుర్చుకోవడంలో ఎదుర్కొంటున్న సవాళ్లు మరియు మేధో సంపత్తి హక్కుల (IPR) నిబంధనలపై మీ సమతుల్య దృక్పథాన్ని అడగవచ్చు.
• High-Probability Prediction: రాబోయే పరీక్షల సైకిల్‌లో "భారత్-యూకే వాణిజ్య సంబంధాలలో డబుల్ కాంట్రిబ్యూషన్ కన్వెన్షన్ (DCC) పాత్ర" పై మల్టిపుల్ చాయిస్ ప్రశ్న లేదా స్టేట్‌మెంట్ ఆధారిత ప్రశ్న అడిగే అవకాశం చాలా ఎక్కువగా ఉంది.