హైదరాబాద్ వేదికగా 2026 ఆగస్టు 4 మరియు 5 తేదీలలో 2వ బ్రిక్స్ అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ (BRICS Anti-Corruption Working Group - ACWG) సమావేశం జరిగింది. భారత ప్రభుత్వ సిబ్బంది మరియు శిక్షణ శాఖ (DoPT) కార్యదర్శి రచనా షా ముఖ్య అతిథిగా హాజరైన ఈ సమావేశంలో, సరిహద్దు దాటి పరారయ్యే ఆర్థిక నేరస్తులను పట్టుకోవడం, చట్టవిరుద్ధమైన ఆస్తుల రికవరీ మరియు సమాచార మార్పిడిని వేగవంతం చేయడంపై ప్రధానంగా చర్చించారు. సాంకేతిక ఆధారిత పరిపాలన ద్వారా అవినీతిని అరికట్టడం మరియు అంతర్జాతీయ సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడం ఈ సమావేశం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం.
హైదరాబాద్లో రెండు రోజుల పాటు జరిగే 2వ బ్రిక్స్ అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ (ACWG) సమావేశం 2026 ఆగస్టు 4న ప్రారంభమైంది. కేంద్ర సిబ్బంది మరియు శిక్షణ శాఖ (DoPT) కార్యదర్శి రచనా షా ఈ సమావేశాన్ని ప్రారంభించారు. అంతర్జాతీయ స్థాయి ఆర్థిక నేరాలు, సరిహద్దులు దాటి పరారయ్యే ఆర్థిక నేరస్తులు మరియు అక్రమ ఆస్తులను తిరిగి స్వాధీనం చేసుకోవడంపై ఈ సమావేశంలో సుదీర్ఘంగా చర్చించారు.
ఈ సమావేశం 2026 ఆగస్టు 4 మరియు 5 తేదీలలో తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాద్లో నిర్వహించబడింది. గ్లోబల్ సౌత్ మరియు బ్రిక్స్ కూటమి పరిధిలో అంతర్జాతీయ సుపరిపాలన ప్రాధాన్యతను చాటిచెప్పడానికి భారతదేశం ఈ వేదికను ఎంచుకుంది.
1. సమాచార మార్పిడి: బ్రిక్స్ దేశాల మధ్య అక్రమ ఆస్తులు మరియు పరారీ నేరస్థుల గురించిన సమాచారాన్ని మార్పిడి చేసుకోవడానికి ప్రామాణిక టెంప్లేట్ను ఏర్పాటు చేయడం.
2. అసెట్ రికవరీ నెట్వర్క్: అసెట్ రికవరీ నిపుణుల నెట్వర్క్ను క్రియాశీలకం చేయడం ద్వారా సరిహద్దుల అవతలకు తరలించిన నల్లధనాన్ని గుర్తించడం.
3. సాంకేతిక పరిజ్ఞానం: సుపరిపాలన కోసం డిజిటల్ పబ్లిక్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ (GeM, DBT) మరియు ఫేస్లెస్ అసెస్మెంట్ పద్ధతులను ఉపయోగించడం.
4. సమన్వయం: విదేశాల నుండి నేరస్థుల అప్పగింత (Extradition) ప్రక్రియను సులభతరం చేయడానికి ప్రత్యేక చట్రాన్ని రూపొందించడం.
బ్రిక్స్ అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ (ACWG) 2015లో రష్యా అధ్యక్షతన జరిగిన బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సమావేశంలో స్థాపించబడింది. UNCAC సూత్రాల ఆధారంగా గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల మధ్య అవినీతి నిరోధక సహకారాన్ని పెంచడానికి ఇది ఆవిర్భవించింది.
1. 1వ బ్రిక్స్ ACWG సమావేశం (2026): ప్రారంభ చర్చలు మరియు వార్షిక ప్రణాళిక రూపకల్పన జరిగింది.
2. G20 ACWG సమావేశాలు (2023): భారత్ నేతృత్వంలో ఆస్తి పునరుద్ధరణ మరియు సమాచార మార్పిడిపై కీలక సూత్రాలను ఆమోదించారు.
3. ఫ్యుజిటివ్ ఎకనామిక్ అఫెండర్స్ యాక్ట్ 2018: భారతదేశం స్వదేశీ చట్టాన్ని బలోపేతం చేసి, అంతర్జాతీయ వేదికలపై దీనిపై ఒత్తిడి తెచ్చింది.
భారతదేశం తన డిజిటల్ గవర్నెన్స్ (DBT, GeM) ద్వారా అవినీతి నిర్మూలనలో గ్లోబల్ లీడర్గా ఎదుగుతోంది. 2019-2026 మధ్య కాలంలో భారత్ 274 మంది ఆర్థిక పరారీ నేరస్థులను తిరిగి తీసుకురాగలిగింది.
1. ఫిన్టెక్ మరియు క్రిప్టోకరెన్సీల దుర్వినియోగాన్ని నిరోధించేందుకు కొత్త బ్రిక్స్ మార్గదర్శకాలు రానున్నాయి.
2. నేరస్తుల అప్పగింత ప్రక్రియ వేగవంతం కానుంది.
3. సాంకేతిక ఆధారిత విజ Vigilance విధానాలు అన్ని బ్రిక్స్ దేశాల్లో విస్తరించనున్నాయి.
Core Concept: Fugitive Economic Offenders Act, 2018
Q1. 2వ బ్రిక్స్ అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ (ACWG) సమావేశం 2026 ఆగస్టులో ఎక్కడ జరిగింది? [Easy]
A) న్యూఢిల్లీ
B) హైదరాబాద్
C) బెంగళూరు
D) ముంబై
Answer: B
Explanation: 2వ బ్రిక్స్ అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ సమావేశం 2026 ఆగస్టు 4-5 తేదీలలో హైదరాబాద్ వేదికగా జరిగింది.
Q2. హైదరాబాద్లో జరిగిన బ్రిక్స్ ACWG సమావేశానికి భారత ప్రభుత్వం తరఫున ముఖ్య అతిథిగా ఎవరు హాజరయ్యారు? [Easy]
A) రచనా షా
B) అమిత్ షా
C) ఎస్. జైశంకర్
D) నిర్మలా సీతారామన్
Answer: A
Explanation: DoPT కార్యదర్శి రచనా షా ఈ సమావేశానికి ముఖ్య అతిథిగా హాజరై ప్రసంగించారు.
Q3. పరారీలో ఉన్న ఆర్థిక నేరస్థుల చట్టం (FEOA) భారతదేశంలో ఏ సంవత్సరంలో అమలులోకి వచ్చింది? [Moderate]
A) 2014
B) 2016
C) 2018
D) 2020
Answer: C
Explanation: ఆర్థిక నేరస్థులు విదేశాలకు పారిపోవడాన్ని అరికట్టడానికి FEOA చట్టాన్ని 2018లో తీసుకువచ్చారు.
Q4. సుపరిపాలన మరియు అవినీతి నిరోధక చర్యల కోసం భారత ప్రభుత్వం ఉపయోగిస్తున్న ఏ డిజిటల్ ప్లాట్ఫారమ్లను సమావేశంలో ప్రస్తావించారు? [Moderate]
A) GeM మరియు DBT
B) UPI మరియు BHIM
C) SWAYAM మరియు DIKSHA
D) e-NAM మరియు PM-KISAN
Answer: A
Explanation: ప్రసంగంలో గవర్నమెంట్ ఇ-మార్కెట్ప్లేస్ (GeM) మరియు డెరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్ఫర్ (DBT) లను పారదర్శక పాలనకు ఉదాహరణలుగా పేర్కొన్నారు.
Q5. 2019 నుండి 2026 మధ్య కాలంలో భారతదేశం ఎన్ని విదేశాల నుండి 274 మంది పరారైన నేరస్థులను తిరిగి తీసుకువచ్చింది? [Moderate]
A) 25 దేశాలు
B) 30 దేశాలు
C) 36 దేశాలు
D) 45 దేశాలు
Answer: C
Explanation: అధికారిక సమాచారం ప్రకారం భారత్ 36 విదేశాల నుండి 274 మంది పరారైన నేరస్థులను తిరిగి తీసుకువచ్చింది.
Q6. బ్రిక్స్ (BRICS) అవినీతి నిరోధక వర్కింగ్ గ్రూప్ (ACWG) కి సంబంధించి క్రింది వాక్యాలను పరిశీలించండి: [Tricky]
1. ఈ సమావేశంలో అసెట్ రికవరీ నిపుణుల నెట్వర్క్ కూడా పాల్గొంది.
2. ఫైన్టెక్ మరియు డిజిటల్ అసెట్స్ ద్వారా జరిగే మనీ లాండరింగ్ నిరోధించడంపై ప్రత్యేక సెషన్ నిర్వహించారు.
క్రింది వాటిలో సరైనది ఏది?
A) 1 మాత్రమే
B) 2 మాత్రమే
C) 1 మరియు 2 రెండూ
D) ఏదీ కాదు
Answer: C
Explanation: సమావేశంలో అసెట్ రికవరీ మరియు FinTech/VDAs ల దుర్వినియోగం రెండింటిపైనా విస్తృతంగా చర్చించారు.
Q7. ఐక్యరాజ్యసమితి అవినీతి నిరోధక ఒప్పందం (UNCAC) కు సంబంధించి సరైన ప్రకటనను గుర్తించండి: [Tricky]
A) ఇది కేవలం ఆసియా దేశాలకు మాత్రమే పరిమితం.
B) ఇది అవినీతిని అరికట్టడానికి ఏకైక చట్టబద్ధమైన సార్వత్రిక ఒప్పందం.
C) దీని ప్రధాన కార్యాలయం జెనీవాలో ఉంది.
D) భారత్ ఇందులో సభ్య దేశం కాదు.
Answer: B
Explanation: UNCAC అనేది ప్రపంచవ్యాప్తంగా అవినీతి నిరోధానికి ఉన్న ఏకైక చట్టబద్ధమైన పత్రం.
Q8. ఈ క్రింది వాటిలో ఫ్యుజిటివ్ ఎకనామిక్ ఆఫెండర్స్ యాక్ట్, 2018 వర్తించాలంటే కనీస ఆర్థిక నేరం విలువ ఎంత ఉండాలి? [Tricky]
A) రూ. 50 కోట్లు
B) రూ. 100 కోట్లు
C) రూ. 200 కోట్లు
D) రూ. 500 కోట్లు
Answer: B
Explanation: చట్టం ప్రకారం రూ. 100 కోట్లు అంతకంటే ఎక్కువ విలువైన నేరాలు చేసిన వారికి మాత్రమే ఈ చట్టం వర్తిస్తుంది.
PYQ 1:
ఈ క్రింది వాటిలో ఏ అంతర్జాతీయ వేదిక అవినీతి నిరోధక చర్యలు మరియు అక్రమ ఆస్తుల రికవరీ కోసం 'అసెట్ రికవరీ ఎక్స్పర్ట్ నెట్వర్క్'ను ఏర్పాటు చేసింది?
A) G7 కూటమి
B) బ్రిక్స్ (BRICS)
C) సార్క్ (SAARC)
D) ఏసియాన్ (ASEAN)
Answer: B
Explanation: బ్రిక్స్ (BRICS) కూటమి తన ACWG పరిధిలో అసెట్ రికవరీ ఎక్స్పర్ట్ నెట్వర్క్ను క్రియాశీలకం చేసింది.
PYQ 2:
ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. గవర్నమెంట్ ఇ-మార్కెట్ప్లేస్ (GeM) అనేది ప్రభుత్వ కొనుగోళ్లలో పారదర్శకత కోసం ఉద్దేశించిన పోర్టల్.
2. డైరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్ఫర్ (DBT) విధానం మధ్యవర్తుల ప్రమేయం లేకుండా నిధులను నేరుగా లబ్ధిదారులకు అందిస్తుంది.
3. యునైటెడ్ నేషన్స్ కన్వెన్షన్ అగైన్స్ట్ కరప్షన్ (UNCAC) కేవలం ప్రభుత్వ రంగానికి మాత్రమే వర్తిస్తుంది.
పైన పేర్కొన్న ప్రకటనలలో ఏవి సరైనవి?
A) 1 మరియు 2 మాత్రమే
B) 2 మరియు 3 మాత్రమే
C) 1 మరియు 3 మాత్రమే
D) 1, 2 మరియు 3
Answer: A
Explanation: ప్రకటన 1 మరియు 2 సరైనవి. UNCAC ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవేట్ రంగాలు రెండింటికీ వర్తిస్తుంది.
PYQ 3:
జతపరచండి:
| జాబితా I (సంస్థ / చట్టం) | జాబితా II (ప్రధాన లక్ష్యం) | | --- | --- | | a. FEOA 2018 | 1. ప్రభుత్వ ఇ-కొనుగోళ్లలో పారదర్శకత | | b. GeM పోర్టల్ | 2. పరారీలో ఉన్న ఆర్థిక నేరస్థుల ఆస్తుల జప్తు | | c. UNCAC | 3. ప్రపంచ అవినీతి నిరోధక ఒప్పందం |
A) a-2, b-1, c-3
B) a-1, b-2, c-3
C) a-3, b-1, c-2
D) a-2, b-3, c-1
Answer: A
Explanation: FEOA ఆర్థిక నేరస్తుల ఆస్తుల జప్తుకు, GeM ఇ-కొనుగోళ్లకు, UNCAC అంతర్జాతీయ ఒప్పందానికి సంబంధించింది.
Question 1 (150 words): అంతర్జాతీయ అవినీతి నిరోధక చర్యలలో డిజిటల్ గవర్నెన్స్ మరియు పారదర్శక సాంకేతికతల పాత్రను వివరించండి.
ఆధునిక కాలంలో అవినీతి నిర్మూలనకు డిజిటల్ గవర్నెన్స్ అత్యంత ప్రాధాన్యత కలిగిన సాధనంగా మారింది. హైదరాబాద్లో జరిగిన 2వ బ్రిక్స్ ACWG సమావేశంలో భారత ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్న గవర్నమెంట్ ఇ-మార్కెట్ప్లేస్ (GeM) మరియు డైరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్ఫర్ (DBT) వంటి డిజిటల్ సంస్కరణలను ప్రముఖంగా ప్రస్తావించారు. ఈ సాంకేతికతలు ప్రభుత్వ కొనుగోళ్లలో పారదర్శకతను పెంచడంతో పాటు నిధుల మళ్లింపును నిరోధిస్తాయి.
ఫేస్లెస్ అసెస్మెంట్ మరియు డిజిటల్ పేమెంట్స్ విధానాలు మానవ ప్రమేయాన్ని తగ్గించి లంచగొండితనానికి అవకాశాలు లేకుండా చేస్తున్నాయి. అంతర్జాతీయ స్థాయిలో కూడా ఫిన్టెక్ మరియు క్రిప్టోకరెన్సీల ద్వారా జరిగే అక్రమ నగదు చెలామణిని పసిగట్టడానికి సాంకేతిక పర్యవేక్షణ అవసరం. ముగింపుగా, వినూత్న సాంకేతికతల సమ్మేళనం ద్వారా మాత్రమే అంతర్జాతీయ స్థాయిలో పారదర్శకమైన సుపరిపాలన సాధ్యమవుతుంది.
Question 2 (250 words): సరిహద్దులు దాటే ఆర్థిక నేరాలు మరియు పరారీ నేరస్థుల సమస్య గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల అభివృద్ధికి ఎలా అవరోధంగా మారుతోంది? దీనిని అరికట్టడానికి BRICS వంటి వేదికలు ఎలాంటి పాత్ర పోషించగలవు?
అవినీతి మరియు ఆర్థిక నేరాలు కేవలం ఒక దేశ పరిధికి మాత్రమే పరిమితం కాకుండా సరిహద్దులు దాటి విస్తరిస్తున్నాయి. వ్యాపార నేరాలు చేసి విదేశాలకు పారిపోయే ఆర్థిక నేరస్థులు దేశీయ బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలను దెబ్బతీయడమే కాకుండా, ఆరోగ్య, విద్య మరియు ప్రాథమిక మౌలిక సదుపాయాలకు ఉపయోగపడాల్సిన ప్రజా ధనాన్ని కొల్లగొడుతున్నారు. ఇది గ్లోబల్ సౌత్ (అభివృద్ధి చెందుతున్న) దేశాలలో సుస్థిరాభివృద్ధికి తీవ్ర విఘాతం కలిగిస్తోంది.
ఈ సవాలును ఎదుర్కొనడానికి బ్రిక్స్ (BRICS) వంటి బహుపాక్షిక వేదికలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. హైదరాబాద్ సమావేశంలో ప్రతిపాదించినట్లుగా, 'బ్రిక్స్ నెట్వర్క్ ఆఫ్ లా ఎన్ఫోర్స్మెంట్ ప్రాక్టీషనర్స్' మరియు 'అసెట్ రికవరీ ఎక్స్పర్ట్ నెట్వర్క్' ద్వారా సభ్య దేశాలు సమాచారాన్ని వేగంగా ఇచ్చిపుచ్చుకోగలవు. పరారీ నేరస్థులను పట్టుకోవడానికి మరియు వారి ఆస్తులను రికవరీ చేయడానికి సత్వర ఎక్స్ట్రాడిషన్ (అప్పగింత) ఒప్పందాలు ఎంతగానో దోహదపడతాయి.
ముగింపుగా, ఏ ఒక్క దేశం కూడా ఒంటరిగా సరిహద్దు నేరాలను అరికట్టలేదని గుర్తించి, అంతర్జాతీయ చట్టాల పరిధిలో ఉమ్మడి పోరాటం చేయడం అత్యవసరం.